पेट्रोल-डिझेल दरात कपात होणार? SBI चा अंदाज; कच्च्या तेलाच्या किमती घसरण्याने महागाईत दिलासा

SBI च्या अहवालानुसार कच्च्या तेलाच्या किमती जून 2026 पर्यंत 50 डॉलरपर्यंत घसरण्याची शक्यता आहे. यामुळे पेट्रोल-डिझेल स्वस्त होऊन महागाई दर कमी होऊ शकतो.

पुणे 0७ डिसेंबर २०२६ : भारतीय अर्थव्यवस्थेसाठी दिलासादायक संकेत देणारी बातमी समोर आली असून, येत्या काळात पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती कमी होण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात येत आहे. भारतीय स्टेट बँक (SBI) ने प्रसिद्ध केलेल्या ताज्या अहवालानुसार, आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये मोठी घसरण होऊ शकते. याचा थेट फायदा भारतातील किरकोळ महागाई दरावर होणार असून सर्वसामान्यांना महागाईतून दिलासा मिळण्याची अपेक्षा आहे.

SBI च्या विश्लेषणानुसार, जून 2026 पर्यंत कच्च्या तेलाच्या किमती प्रति बॅरल 50 अमेरिकन डॉलरपर्यंत खाली येऊ शकतात. यासोबतच अमेरिकन ऊर्जा माहिती प्रशासनानेही 2026 च्या पहिल्या तिमाहीत ब्रेंट क्रूडची किंमत 55 डॉलरपर्यंत घसरण्याचे संकेत दिले आहेत. जागतिक स्तरावर तेलाच्या मागणी आणि पुरवठ्यातील बदल, भू-राजकीय परिस्थिती आणि आर्थिक घडामोडी यांचा एकत्रित परिणाम किमतींवर दिसून येत असल्याचे या अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.

जागतिक ब्रेंट क्रूड आणि भारतीय कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये सुमारे 0.98 इतका उच्च सहसंबंध असल्याने, आंतरराष्ट्रीय बाजारातील घसरणीचा परिणाम भारतातही वेगाने जाणवतो. सध्या भारतीय क्रूड बास्केटची किंमत सुमारे 62.20 डॉलर प्रति बॅरलच्या आसपास आहे. मात्र तांत्रिक विश्लेषणानुसार, ही किंमत येत्या काळात 53.31 डॉलरपर्यंत खाली येण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. यामुळे भारताच्या आयात खर्चात घट होऊन चलन तुटीवरही सकारात्मक परिणाम होऊ शकतो.

भारतामध्ये सध्या ‘डायनॅमिक प्राइसिंग’ पद्धतीनुसार पेट्रोल आणि डिझेलचे दर ठरवले जातात. आंतरराष्ट्रीय बाजारातील कच्च्या तेलाच्या किमती, रुपया-डॉलर विनिमय दर आणि कररचना यावर इंधन दर अवलंबून असतात. SBI च्या अहवालात स्पष्ट करण्यात आले आहे की, जर कच्च्या तेलाच्या किमतीत सुमारे 14 टक्क्यांची घसरण झाली, तर त्याचा थेट परिणाम पेट्रोल आणि डिझेलच्या किरकोळ किमती कमी होण्यात दिसून येऊ शकतो. यामुळे वाहनधारकांसह वाहतूक आणि उद्योग क्षेत्रालाही दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे.

कच्च्या तेलाच्या किमती घसरल्याचा सर्वात मोठा फायदा भारताच्या किरकोळ महागाई दरावर होण्याची अपेक्षा आहे. इंधन दर कमी झाल्यास वाहतूक खर्च, उत्पादन खर्च आणि जीवनावश्यक वस्तूंच्या किमतींवर सकारात्मक परिणाम होतो. अहवालानुसार, तेलाच्या किमतीतील घसरणीमुळे महागाईवर सुमारे 22 आधार अंकांचा सकारात्मक दबाव पडू शकतो. परिणामी आर्थिक वर्ष 2027 मध्ये सरासरी किरकोळ महागाई दर 3.4 टक्क्यांच्या खाली येण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे.

तांत्रिक विश्लेषणाच्या दृष्टीने पाहता, भारतीय क्रूडच्या किमती सध्या 50-दिवसीय आणि 200-दिवसीय मुव्हिंग एव्हरेजच्या खाली ट्रेड करत आहेत. हा कल मंदीचा संकेत मानला जात असून, आगामी महिन्यांत कच्च्या तेलाच्या किमतीत आणखी कमजोरी येण्याची शक्यता यातून दिसून येते. जर हे अंदाज प्रत्यक्षात उतरले, तर पेट्रोल-डिझेल दरांमध्ये कपात होऊन सामान्य नागरिकांना दिलासा मिळण्यासोबतच भारतीय अर्थव्यवस्थेलाही बळकटी मिळू शकते.