कोकणात स्टार्टअप्सना मोठा बूस्ट! अटल कम्युनिटी इनोव्हेशन सेंटरसाठी 2.5 कोटींची मंजुरी

कोकणातील स्टार्टअप आणि नवोपक्रमांना चालना देण्यासाठी मुंबई विद्यापीठाच्या रत्नागिरी उपपरिसरात अटल कम्युनिटी इनोव्हेशन सेंटरसाठी 2.5 कोटींचा निधी मंजूर. युवक, शेतकरी आणि उद्योजकांसाठी मोठी संधी.

पुणे २१ मार्च २०२६ : कोकणातील नवोपक्रम आणि स्टार्टअप संस्कृतीला मोठी चालना देणारा महत्त्वाचा निर्णय केंद्र सरकारकडून घेण्यात आला आहे. मुंबई विद्यापीठाच्या रत्नागिरी उपपरिसराची निवड ‘अटल इनोव्हेशन मिशन’ अंतर्गत ‘अटल कम्युनिटी इनोव्हेशन सेंटर’ स्थापनेसाठी करण्यात आली असून या प्रकल्पासाठी तब्बल 2.5 कोटी रुपयांचा निधी मंजूर करण्यात आला आहे. ग्रामीण आणि निमशहरी भागात नवकल्पना रुजवण्याच्या उद्देशाने राबविण्यात येणाऱ्या या योजनेमुळे कोकणातील युवक, शेतकरी, मत्स्य व्यवसायिक आणि स्थानिक उद्योजकांना मोठा फायदा होणार आहे.

आजपर्यंत स्टार्टअप इकोसिस्टम मोठ्या शहरांपुरती मर्यादित होती, मात्र आता ती गावपातळीवर पोहोचवण्याचा हा मोठा प्रयत्न मानला जात आहे. कोकणातील स्थानिक समस्यांना नवोपक्रमाच्या माध्यमातून सोडवण्यावर भर दिला जाणार आहे. फळप्रक्रियेमधून निर्माण होणारा कचरा, सागरी वाहतूक, मत्स्य व्यवसायातील अडचणी यांसारख्या मुद्द्यांचे रूपांतर व्यावसायिक संधींमध्ये करण्याचे उद्दिष्ट या प्रकल्पामागे आहे.

रत्नागिरी उपपरिसरात सुमारे 4,000 चौरस फूट जागेत अत्याधुनिक सुविधा असलेले ‘फॅब लॅब’ उभारले जाणार आहे. येथे 3D प्रिंटर, लेझर कटर, CNC यंत्रसामग्री यांसारख्या आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर स्टार्टअप्सना करता येणार आहे. याशिवाय, नवउद्योजकांना प्रशिक्षण, मार्गदर्शन, प्रोटोटायपिंग आणि निधी मिळवून देण्यासाठी एकात्मिक व्यवस्था तयार केली जाणार आहे. मुंबईतील तज्ज्ञ आणि उद्योग क्षेत्राशी थेट संपर्क साधून स्टार्टअप्सना व्यावसायिक स्तरावर नेण्याचे प्रयत्न केले जातील.

या प्रकल्पाच्या माध्यमातून पुढील पाच वर्षांत 60 पेक्षा अधिक स्टार्टअप्स उभे करण्याचे लक्ष्य ठेवण्यात आले आहे. यामुळे हजारो रोजगारनिर्मिती होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. कोकणाला स्वयंपूर्ण उद्योजक केंद्र बनवण्याच्या दिशेने हे एक महत्त्वाचे पाऊल ठरणार आहे. ‘आत्मनिर्भर कोकण’ साकारण्याच्या दृष्टीने हा उपक्रम विशेष महत्त्वाचा मानला जात आहे.

रत्नागिरी जिल्ह्याची 180 किमीपेक्षा अधिक किनारपट्टी ‘ब्ल्यू इकॉनॉमी’साठी मोठी क्षमता बाळगते. त्यामुळे सागरी संसाधनांवर आधारित स्टार्टअप्स विकसित करण्यासाठी ही संधी अत्यंत उपयुक्त ठरणार आहे. विद्यार्थ्यांना पारंपरिक नोकरीच्या पलीकडे जाऊन उद्योजकतेकडे वळवण्यासाठी हा प्रकल्प प्रेरणादायी ठरेल.

हा उपक्रम केवळ विद्यार्थ्यांपुरता मर्यादित नसून समाजातील विविध घटकांना लाभ देणारा आहे. शेतकऱ्यांना आधुनिक कृषी तंत्रज्ञान, महिला बचत गटांना ब्रँडिंग आणि मार्केटिंगचे प्रशिक्षण, तसेच युवकांना नवतंत्रज्ञानाचा वापर शिकण्याची संधी मिळणार आहे. ग्रामीण आणि शहरी भागातील नवोपक्रमातील दरी कमी करण्यासाठी हा प्रकल्प महत्त्वाची भूमिका बजावणार आहे.

एकूणच, कोकणातील आर्थिक आणि तांत्रिक विकासाला चालना देणारा हा प्रकल्प भविष्यातील स्टार्टअप हब तयार करण्याच्या दिशेने एक मजबूत पाऊल ठरणार आहे.