मुंबई सेंट्रल पार्क वाद: महालक्ष्मी रेसकोर्सवरील भूमिगत क्रीडा संकुलाला १०२ वास्तुविशारदांचा विरोध
मुंबई सेंट्रल पार्क वाद: महालक्ष्मी रेसकोर्सवरील भूमिगत क्रीडा संकुलाला १०२ वास्तुविशारदांचा विरोध
मुंबईतील महालक्ष्मी रेसकोर्सवर प्रस्तावित सेंट्रल पार्क आणि १० लाख चौरस फुटांच्या भूमिगत क्रीडा संकुलाला १०२ वास्तुविशारदांचा विरोध. पर्यावरण, पूर धोका आणि सार्वजनिक जागेच्या संरक्षणाचा मुद्दा ऐरणीवर.
पुणे २२ फेब्रुवारी २०२६ : मुंबईतील महालक्ष्मी रेसकोर्स येथे प्रस्तावित असलेला ‘मुंबई सेंट्रल पार्क’ प्रकल्प सध्या मोठ्या वादाच्या केंद्रस्थानी आला आहे. शहरातील तब्बल १०२ नामांकित वास्तुविशारद आणि शहरी नियोजन तज्ज्ञांनी या प्रकल्पातील भूमिगत बांधकामाच्या प्रस्तावाला तीव्र विरोध दर्शवला आहे. त्यांनी मुंबई महानगरपालिकेचे आयुक्त आणि राज्याच्या मुख्यमंत्र्यांना पत्र लिहून या प्रकल्पाची संपूर्ण माहिती सार्वजनिक करण्याची मागणी केली आहे. मुंबई आर्किटेक्ट्स कलेक्टिव्हच्या माध्यमातून एकत्र आलेल्या या तज्ज्ञांनी पर्यावरण आणि सार्वजनिक हिताच्या दृष्टीने गंभीर चिंता व्यक्त केली आहे.
या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पानुसार, महालक्ष्मी रेसकोर्सची सुमारे १२५ एकर जागा आणि कोस्टल रोडलगत पुनर्प्राप्त करण्यात आलेली १७० एकर जमीन एकत्र करून एकूण २९५ एकरमध्ये देशातील सर्वात मोठे शहरी उद्यान विकसित केले जाणार आहे. या सेंट्रल पार्कमध्ये आधुनिक सुविधा, हरित क्षेत्र, सार्वजनिक विश्रांती जागा आणि विविध क्रीडा सुविधा उपलब्ध करून देण्याचा उद्देश आहे. मात्र, या उद्यानाखाली प्रस्तावित असलेल्या सुमारे १० लाख चौरस फूट भूमिगत क्रीडा संकुलामुळे वाद निर्माण झाला आहे.
वास्तुविशारदांच्या मते, महालक्ष्मी रेसकोर्स ही केवळ एक खुली जागा नसून शहराच्या पर्यावरणीय संतुलनासाठी अत्यंत महत्त्वाची जागा आहे. अनेक वर्षांपासून नागरिक या जागेचा वापर चालणे, व्यायाम आणि मनोरंजनासाठी करत आहेत. त्यामुळे या जागेचा विकास करताना तिच्या नैसर्गिक स्वरूपाचे संरक्षण करणे आवश्यक आहे. भूमिगत उत्खनन आणि मोठ्या प्रमाणात बांधकाम केल्यास पर्यावरणावर विपरीत परिणाम होऊ शकतो, तसेच पावसाचे पाणी शोषून घेण्याची नैसर्गिक क्षमता कमी होण्याची शक्यता आहे.
मुंबई हे पूरप्रवण किनारी शहर असल्यामुळे अशा प्रकारच्या मोठ्या भूमिगत प्रकल्पांमुळे भविष्यात पूरस्थिती अधिक गंभीर होऊ शकते, अशी भीतीही व्यक्त करण्यात आली आहे. रेसकोर्स ही शहरातील शेवटच्या मोठ्या नैसर्गिक खुल्या जागांपैकी एक असल्याचे सांगत, तिच्या मूळ स्वरूपात कोणताही मोठा बदल करण्यापूर्वी सखोल अभ्यास आणि सार्वजनिक चर्चा होणे आवश्यक असल्याचे तज्ज्ञांनी स्पष्ट केले आहे.
दुसरीकडे, प्रशासनाच्या मते हा प्रकल्प मुंबईकरांसाठी एक महत्त्वाचा विकास प्रकल्प ठरणार आहे. या सेंट्रल पार्कमध्ये आंतरराष्ट्रीय दर्जाच्या क्रीडा सुविधा, पार्किंग व्यवस्था आणि आधुनिक शहरी सुविधा उपलब्ध होतील. तसेच कोस्टल रोड आणि मेट्रो लाईन ३ शी जोडणारा सुमारे १.२ किलोमीटर लांबीचा भूमिगत बोगदाही या प्रकल्पाचा भाग असेल. यामुळे वाहतूक कोंडी कमी होण्यास मदत होईल, असा दावा करण्यात आला आहे.
मात्र, पर्यावरण तज्ज्ञ आणि वास्तुविशारदांचा विरोध लक्षात घेता हा प्रकल्प आता सार्वजनिक चर्चेचा आणि वादाचा विषय बनला आहे. नागरिक, तज्ज्ञ आणि प्रशासन यांच्यातील समन्वयातून या प्रकल्पाबाबत अंतिम निर्णय घेतला जाईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. विकास आणि पर्यावरण यामध्ये संतुलन राखणे हीच सध्या सर्वात मोठी गरज असल्याचे मत अनेक तज्ज्ञांनी व्यक्त केले आहे.
Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
