Instagram पोस्टवर ‘Goodbye, life’ऽ नंतर UP पोलिसांनी तरुणाचा जीव वाचवला — Meta‑UP सहयोगामुळे 1,132 लोकांवर हस्तक्षेप
Instagram पोस्टवर ‘Goodbye, life’ऽ नंतर UP पोलिसांनी तरुणाचा जीव वाचवला
Meta‑च्या अलर्टमुळे Agra येथील 20 वर्षीय तरुणाला Instagram पोस्टवरून ताबडतोब वाचवले; Meta‑UP पोलीस सहयोगाने 2023–25 दरम्यान 1,132 जीव वाचवले.
सायली मेमाणे
पुणे 30 जुलै २०२५ : पुण्याहून थोडे दूर उत्तर प्रदेशातील आग्रा शहरातून आलेल्या एका अत्यंत चिंताजनक घटनेने इंटरनेट आणि सोशल मीडियाच्या जबाबदारीची पुन्हा एकदा झळक द्यावीशी वाटते. २० वर्षीय एक तरुण Agra‑मधील शाहगंज पोलीस ठाण्याच्या हद्दीमध्ये राहत असून, त्याने Instagram वर एक ‘सुसाइड नोट’ पोस्ट केला. पोस्टमध्ये तो औषध ओव्हरडोज केलेला दिसत होता आणि कॅप्शनमध्ये “Goodbye, life” असा प्रयत्न महत्त्वपूर्ण होता .
अशावेळी, Meta च्या जागतिक मॉनिटरिंग सिस्टमने तत्काळ UP पोलीस सोशल मीडिया सेंटरला इमेल अलर्ट पाठविला. त्यातून त्या तरुणाचा लोकेशन शोधून DGP Rajeev Krishna यांनी पोलिसांना ताबडतोब शोध घेण्याचा निर्देश दिला. अलर्ट मिळाल्यानंतर सरासरी १० मिनिटांत Shahganj पोलिस स्टेशनकडून एक सब‑इन्स्पेक्टर त्याच्या निवासस्थानी पोहोचला. त्यांनी कुटुंबाशी संवाद साधून तरुणाला ओळखलं, पहिला प्राथमिक उपचार केला आणि नजीकच्या डॉक्टरकडे नेऊन त्याची परिस्थिती स्थिर केली. त्यानंतर तरुणाला ओटीमध्ये दाखल करण्यात आले आणि त्याची प्रकृती सुधारत असल्याची माहिती मिळाली .
द आणि त्याच्या कुटुंबीयांनी पोलिसांच्या तत्परतेबद्दल आणि Metaच्या अलर्ट प्रणालीनं असलेला सहकार्याबद्दल कृतज्ञता व्यक्त केली. तपासादरम्यान तरुणाने कथन केले की, तो मुव्हर वडिलांसारखा दिवसागणिक मजुरी करतो, व त्याच्या घरातील आर्थिक तणाव आणि वडिलांसोबत होत्या वादांमुळे तो मानसिक तणावाखाली होता. त्यामुळे हा निराशेने भरलेला निर्णय त्याने घेतला होता.
Meta आणि Uttar Pradesh पुलिस यांच्या सहकार्यामुळे जानेवारी 2023 ते जुलै 2025 पर्यंत एकूण 1,132 जिवंतं वाचवण्यात आली आहेत. यामध्ये Instagram आणि Facebook वर केलेल्या चिंताजनक पोस्टनुसार अलर्ट्स द्वारे तत्काळ पोलिस कारवाई करून बचावण्यात आलं आहे.
उत्तरेतील हे उदाहरण सोशल मीडियाच्या रोख फडावणाऱ्या बाजूंना अधोरेखित करतं. पुढच्या काळात असे अलर्ट‑आधारित बचाव तंत्रज्ञान इतर राज्यांसाठीही नमुना ठरलं आहे. मनोचिकित्सकांनी सुचवलं आहे की, समाज माध्यमांवर ‘थ्रिल’ मिळविण्यासाठी अपायकारक स्टंट्स करणारे युवक धोक्यात पडतात आणि मानसिक आरोग्य सेवांना अधिक जवळीकची गरज आहे .
या प्रकरणातून हे स्पष्ट होतं की, सोशल मीडिया कंपन्यांनी जबाबदारीपूर्वक त्रासदायक पोस्ट ओळखून तत्काळ स्थानिक अधिकाऱ्यांना माहिती देणं अत्यंत महत्त्वाचं आहे. यामुळे मानसिक संकटातून जिवंत राहत असणाऱ्यांना वेळेत मदत मिळते. पालकांनीही मुलांचं स्मार्टफोन वापरावर लक्ष ठेवावं, आणि सोशल मीडिया वापरणाऱ्या तरुणांना निराशाजनक सामग्रीपासून दूर ठेवावं, अशी शिफारस आन्यन्सपेक्टर Khaire आणि Dhake यांनी केली आहे
Meta‑UP पोलीस सोशल मीडिया अलर्ट सहयोगामुळे समाजाच्या समोर जास्तीत जास्त शक्यता असलेली एक जीवन रक्षणाची यंत्रणा निर्माण झाली आहे. साध्या Instagram पोस्टमुळे लाखो लोकांचे जीव वाचू शकतात, आणि मानसिक आरोग्याला देखील आधार मिळतो. भविष्यात या मॉडेलचा विस्तार अन्य राज्यांसाठीही अत्यावश्यक आहे.
