पुणे ते नाशिक फक्त ३ तासांत: प्रवास वेळ कमी करणारा नवा महामार्ग प्रकल्प
पुणे ते नाशिक फक्त ३ तासांत: प्रवास वेळ कमी करणारा नवा महामार्ग प्रकल्प
पुणे ते नाशिक प्रवास आता ५ तासांऐवजी फक्त ३ तासांत पूर्ण होणार. नाशिक फाटा ते राजगुरुनगरदरम्यान उभारण्यात येणारा एलिव्हेटेड कॉरिडॉर प्रवास वेळेत मोठी कपात करणार.
सायली मेमाणे
पुणे ३ सप्टेंबर २०२५ : पुणे ते नाशिक असा वारंवार प्रवास करणाऱ्यांसाठी आता मोठा दिलासा मिळणार आहे. सध्या २१४ किलोमीटरचा हा प्रवास पूर्ण करण्यासाठी जवळपास पाच तासांचा कालावधी लागतो, मात्र लवकरच हा प्रवास अवघ्या तीन तासांत पूर्ण करणे शक्य होणार आहे. भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाने (NHAI) आखलेल्या या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पामुळे प्रवास वेळेत मोठी कपात होणार असून पुणे-नाशिक यांच्यातील दळणवळण अधिक सुलभ होणार आहे. या योजनेत विशेष लक्ष नाशिक फाटा ते राजगुरुनगर (खेड) या २८ किलोमीटरच्या मार्गावर केंद्रित केले गेले आहे. या मार्गावर उभारण्यात येणाऱ्या एलिव्हेटेड कॉरिडॉरमुळे सध्याचा दीड ते दोन तासांचा प्रवास अवघ्या २० मिनिटांत पूर्ण करता येणार आहे. यामुळे नाशिक केवळ पुण्याच नव्हे तर मुंबईलाही अधिक जवळ येईल आणि महाराष्ट्रातील वाहतूक व्यवस्था अधिक सक्षम होईल.
या महामार्ग प्रकल्पासाठीची निविदा प्रक्रिया २५ सप्टेंबरपासून खुली होणार असल्याची घोषणा एनएचएआयने केली आहे. याचबरोबर भू संपादन ही या प्रकल्पाच्या यशस्वी अंमलबजावणीसाठी महत्वाची ठरणार आहे. पुणे महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण आणि जिल्हाधिकारी कार्यालयाला भू संपादनाची प्रक्रिया जलद गतीने पूर्ण करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत. किमान ९० टक्के भू संपादन पूर्ण करण्याची अट घालण्यात आली आहे.
गेल्या वर्षी केंद्र सरकारने पुणे–नाशिक महामार्ग विकासासाठी तब्बल ७८२७ कोटी रुपयांचा निधी मंजूर केला होता. या निधीत रस्त्याचे रुंदीकरण तसेच एलिव्हेटेड कॉरिडॉर उभारणीचा समावेश आहे. हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर केवळ प्रवास वेळेतच नव्हे तर वाहतुकीच्या सुरक्षिततेत आणि कार्यक्षमतेतही मोठी सुधारणा अपेक्षित आहे.
दररोज प्रवास करणारे कामगार, व्यावसायिक आणि मालवाहतूक करणाऱ्यांसाठी ही योजना अत्यंत उपयुक्त ठरणार आहे. पुणे–नाशिक हा मार्ग महाराष्ट्रातील सर्वाधिक वर्दळीच्या मार्गांपैकी एक असून, दोन्ही शहरे उद्योग, शेती आणि शिक्षणाची महत्त्वाची केंद्रे आहेत. सध्या प्रवास वेळ जास्त लागल्यामुळे लॉजिस्टिक्स, प्रवासी सेवा आणि आर्थिक व्यवहारांमध्ये अडचणी निर्माण होतात. परंतु नवीन महामार्गामुळे मालवाहतुकीचा वेग वाढेल आणि व्यापार-उद्योगाला मोठा फायदा होईल.
तसेच या महामार्गामुळे मार्गावरील गाव-शहरांनाही आर्थिक संधी निर्माण होणार आहेत. सुधारित दळणवळणामुळे स्थावर मालमत्ता विकासाला चालना मिळेल, रोजगाराच्या संधी वाढतील आणि लोकांची हालचाल सुलभ होईल. पर्यटन क्षेत्रासाठीही हा प्रकल्प गेम-चेंजर ठरणार आहे, कारण पुणे आणि नाशिक दोन्ही शहरे सांस्कृतिक वारसा, वाईन टुरिझम आणि शैक्षणिक केंद्रांसाठी प्रसिद्ध आहेत.
मात्र, भू संपादन आणि प्रकल्प वेळेत पूर्ण करण्याची अंमलबजावणी ही एक मोठी आव्हाने राहणार आहेत. अनेकदा अशा प्रकल्पांना वादविवाद आणि तांत्रिक कारणांमुळे विलंब होतो. तरीसुद्धा केंद्र सरकार आणि एनएचएआय यांच्याकडून प्रकल्प जलदगतीने राबवण्याचा प्रयत्न सुरू असल्यामुळे या योजनेच्या वेळेत पूर्ततेबाबत आशावाद आहे.
एकूणच, पुणे–नाशिक महामार्ग उन्नती प्रकल्प हा फक्त पायाभूत सुविधांचा विकास नसून महाराष्ट्रासाठी परिवर्तन घडवणारा टप्पा आहे. पाच तासांचा प्रवास तीन तासांवर आणून हा प्रकल्प केवळ दळणवळण सुधारत नाही, तर अर्थव्यवस्था सक्षम करताना हजारो प्रवाशांच्या प्रवासाचा अनुभवही अधिक सुखकर करेल. पूर्ण झाल्यानंतर हा प्रकल्प महाराष्ट्राच्या रस्ते पायाभूत सुविधांमधील एक मैलाचा दगड ठरेल आणि देशातील इतर प्रकल्पांसाठी आदर्श निर्माण करेल.