Tender Vote म्हणजे काय? तुमचं मतदान आधीच कुणी केलं असेल तर काय कराल? जाणून घ्या संपूर्ण प्रक्रिया
Tender Vote म्हणजे काय? तुमचं मतदान आधीच कुणी केलं असेल तर काय कराल? जाणून घ्या संपूर्ण प्रक्रिया
मतदान केंद्रावर पोहोचल्यावर तुमच्या नावावर आधीच मतदान झाल्याचे आढळल्यास काय करावे? Tender Vote म्हणजे काय, तो कसा मिळतो आणि त्याची मोजणी कधी होते, याची सविस्तर माहिती.
पुणे १५ जानेवारी २०२६ : राज्यभरात आज 29 महानगरपालिकांसाठी मतदान प्रक्रिया सुरू असून अनेक ठिकाणी धक्कादायक प्रकार समोर येत आहेत. काही मतदार मतदान केंद्रावर पोहोचल्यानंतर त्यांना आपल्या नावावर आधीच मतदान झाल्याचे सांगण्यात आले. अशा प्रकारांमुळे मतदारांचा हिरमोड होतो, मात्र निवडणूक आयोगाने अशा परिस्थितीत नागरिकांचा लोकशाहीतील हक्क अबाधित राहावा यासाठी ‘टेंडर व्होट’ची महत्त्वाची तरतूद केली आहे. मतदानाचा अधिकार हा प्रत्येक नागरिकाचा मूलभूत हक्क असल्याने, कोणीही तो हिरावून घेऊ शकत नाही, याचाच हा भाग आहे.
जेव्हा एखादा खरा आणि नोंदणीकृत मतदार मतदान केंद्रावर जातो, पण त्याच्या नावावर आधीच कोणीतरी मतदान केल्याचे समोर येते, तेव्हा त्या मतदाराला ‘टेंडर व्होट’ मागण्याचा पूर्ण अधिकार असतो. निवडणूक संचालन नियम, 1961 च्या नियम 49P अंतर्गत ही तरतूद करण्यात आली आहे. या तरतुदीमुळे बोगस मतदानाचे प्रकार समोर येतात आणि खऱ्या मतदाराला न्याय मिळतो.
अशा परिस्थितीत मतदाराने घाबरून न जाता थेट मतदान केंद्रावरील पीठासीन अधिकाऱ्याशी संपर्क साधावा. आपल्या नावावर बोगस मतदान झाल्याचे स्पष्टपणे सांगून टेंडर व्होटची मागणी करावी. यासाठी मतदाराने आपले मतदार ओळखपत्र (Voter ID) किंवा निवडणूक आयोगाने मान्य केलेले इतर वैध ओळखपत्र सादर करणे आवश्यक असते. पीठासीन अधिकारी खात्री करण्यासाठी मतदाराला काही वैयक्तिक प्रश्न विचारू शकतात. सर्व तपासणीनंतर मतदार खरा असल्याची खात्री झाल्यास, त्याला टेंडर व्होट देण्याची परवानगी दिली जाते.
टेंडर व्होट देण्याची प्रक्रिया ही सामान्य मतदानापेक्षा वेगळी असते. हे मतदान ईव्हीएम मशीनवर केले जात नाही. संबंधित अधिकाऱ्याकडून मतदाराला एक स्वतंत्र मतपत्रिका दिली जाते. या मतपत्रिकेवर मतदार आपल्या पसंतीच्या उमेदवारासमोर शिक्का मारून मतदान करतो. त्यानंतर ही मतपत्रिका एका विशेष लिफाफ्यात बंद करून पीठासीन अधिकाऱ्याकडे सुपूर्द केली जाते. ही सर्व टेंडर व्होट्स स्वतंत्रपणे सुरक्षित ठिकाणी जपून ठेवली जातात.
महत्त्वाची बाब म्हणजे, टेंडर व्होट्सची मोजणी नेहमीच केली जाते असे नाही. सर्वसाधारणपणे या मतांची गणना सुरुवातीच्या निकालात समाविष्ट केली जात नाही. मात्र, जर निवडणुकीत दोन उमेदवारांमधील विजयाचे अंतर अत्यंत कमी असेल आणि टेंडर व्होट्सच्या संख्येमुळे निकालावर परिणाम होण्याची शक्यता असेल, तरच न्यायालयाच्या आदेशानुसार किंवा विशेष परिस्थितीत या मतांची मोजणी केली जाते. त्यामुळे टेंडर व्होट हा केवळ औपचारिक उपाय नसून, आवश्यक तेव्हा निर्णायक ठरू शकतो.
आजच्या निवडणुकांमध्ये बोगस मतदान, ओळख चोरी किंवा तांत्रिक त्रुटींच्या घटना समोर येत असताना, टेंडर व्होट ही तरतूद मतदारांसाठी अत्यंत महत्त्वाची आहे. अनेक मतदारांना या हक्काची माहिती नसल्यामुळे ते मतदान न करता परत जातात. मात्र योग्य माहिती आणि जागरूकतेमुळे प्रत्येक नागरिक आपला मतदानाचा हक्क सुरक्षित ठेवू शकतो. लोकशाही टिकवण्यासाठी आणि निवडणूक प्रक्रियेवरील विश्वास मजबूत करण्यासाठी टेंडर व्होटची माहिती प्रत्येक मतदारापर्यंत पोहोचणे गरजेचे आहे.
Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
