भारताची पहिली AI आधारित सुईशिवाय रक्त तपासणी Niloufer Hospital मध्ये सुरू
Niloufer Hospital, Hyderabad येथे भारताची पहिली सुईशिवाय AI रक्त तपासणी सेवा सुरू झाली आहे
Niloufer Hospital, Hyderabad येथे भारताची पहिली सुईशिवाय AI रक्त तपासणी सेवा सुरू झाली आहे. ‘Amruth Swasth Bharath’ अॅपद्वारे 60 सेकंदात HbA1c, SpO2, BP, Stress यांसारखे रिपोर्ट चेहरा स्कॅन करून मिळणार. Rural आरोग्य सेवेसाठी मोठी क्रांती.
सायली मेमाणे
पुणे १५ जुलै २०२५ : भारतामध्ये आरोग्यसेवेत ऐतिहासिक पाऊल – हायड्राबादमधील निलोफर रुग्णालयात देशातील पहिली कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आधारित सुईशिवाय रक्त तपासणी यंत्रणा सुरू करण्यात आली आहे. Quick Vitals या हेल्थ-टेक स्टार्टअपने विकसित केलेले हे तंत्रज्ञान ‘अमृत स्वास्थ्य भारत’ (Amruth Swasth Bharath) नावाच्या मोबाइल अॅपद्वारे उपलब्ध करून देण्यात आले आहे.
हे तंत्रज्ञान सुई, रक्त काढणे किंवा प्रयोगशाळेच्या रिपोर्टची वाट पाहणे यांशिवाय अवघ्या २० ते ६० सेकंदात चेहरा स्कॅन करून महत्त्वाचे रक्त तपासणाचे रिपोर्ट देऊ शकते. स्मार्टफोन किंवा टॅबलेटच्या कॅमेराद्वारे ही प्रक्रिया सहजपणे करता येते.
या AI तंत्रज्ञानामध्ये Photoplethysmography (PPG) नावाचे सेन्सिंग तंत्रज्ञान वापरण्यात आले आहे. PPG त्वचेवरून परावर्तित होणाऱ्या प्रकाशातील बदलांवरून शरीरातील विविध जैववैद्यकीय घटकांचा अंदाज घेतो. हे तंत्रज्ञान खालील आरोग्य निर्देशांक मोजू शकते:
- रक्तदाब (Blood Pressure)
- ऑक्सिजन पातळी (SpO2)
- हृदयाचा ठोका (Heart Rate)
- श्वसन दर (Respiratory Rate)
- हृदय ठोका बदलता (HRV)
- हिमोग्लोबिन ए1सी (HbA1c)
- तणावाची पातळी (Stress Level)
- Pulse Respiratory Quotient (PRQ)
- सिम्पॅथेटिक व पॅरासिम्पॅथेटिक नर्व्हस सिस्टिम सक्रियता
हे अॅप सुसंगत वियरेबल डिव्हाइसेससह रुग्णांच्या आरोग्यावर सातत्याने देखरेख ठेवू शकते.
Quick Vitals चे संस्थापक हरीश बिसम यांनी सांगितले की, “फक्त चेहरा स्कॅन करून एखाद्या व्यक्तीचे आरोग्य १ मिनिटाच्या आत तपासता येते. हे अगदी सेल्फी काढण्यासारखे सोपे आहे.”
निलोफर रुग्णालयाचे अधीक्षक डॉ. रवि कुमार यांनी सांगितले की हे तंत्रज्ञान विशेषतः गरोदर महिला व बालकांच्या आरोग्याची लवकर तपासणी करण्यासाठी फायदेशीर ठरेल. नॅशनल मेडिकल कमिशनचे सदस्य डॉ. संतोष क्रालेट यांनी सांगितले की, “हे तंत्रज्ञान अशा रोगांचे वेळेपूर्वी निदान करू शकते जे बहुतेक वेळा गुप्त राहतात. विशेषतः अॅनिमिया यासारख्या स्थिती साठी हे अत्यंत उपयुक्त आहे.”
Quick Vitals ने स्पष्ट केले आहे की रुग्णांची सर्व माहिती सुरक्षितरीत्या संरक्षित केली जाते आणि केवळ अधिकृत वैद्यकीय कर्मचाऱ्यांनाच ती उपलब्ध असते. हे तंत्रज्ञान भारताच्या आरोग्य डेटा गोपनीयतेच्या सर्व नियमांचे पालन करते.
ही तंत्रज्ञानसुविधा सध्या निलोफर रुग्णालयात सुरू करण्यात आली आहे, आणि लवकरच महाराष्ट्रातही तिची अंमलबजावणी होणार आहे. राष्ट्रीय पातळीवर याचे प्रसारण होण्याची शक्यता आहे.
