पेपरफुटीला बसणार आळा? दहावी-बारावी परीक्षांसाठी राज्य मंडळाचा नवा डिजिटल प्रयोग
पेपरफुटीला बसणार आळा? दहावी-बारावी परीक्षांसाठी राज्य मंडळाचा नवा डिजिटल प्रयोग
दहावी-बारावी परीक्षांतील पेपरफुटी रोखण्यासाठी राज्य शिक्षण मंडळाचा मोठा निर्णय. प्रश्नपत्रिका डिजिटल पद्धतीने केंद्रावर पाठवणे आणि उत्तरपत्रिकांचे ऑनलाईन मूल्यांकन करण्याचा प्रायोगिक प्रयोग सुरू होणार.
पुणे २३ मे २०२६ : दहावी आणि बारावीच्या परीक्षांदरम्यान वारंवार समोर येणाऱ्या पेपरफुटीच्या घटनांना आळा घालण्यासाठी राज्य शिक्षण मंडळाकडून मोठा डिजिटल बदल करण्याची तयारी सुरू झाली आहे. परीक्षेची गोपनीयता अधिक मजबूत करण्यासाठी प्रश्नपत्रिका थेट डिजिटल पद्धतीने परीक्षा केंद्रांवर पाठवण्याचा आणि उत्तरपत्रिकांचे ऑनलाईन स्क्रिनवर मूल्यांकन करण्याचा महत्त्वाचा प्रयोग लवकरच राबवण्यात येणार आहे. राज्य मंडळाच्या या नव्या निर्णयामुळे परीक्षा प्रक्रियेत पारदर्शकता आणि सुरक्षितता वाढण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
मिळालेल्या माहितीनुसार, येत्या जून-जुलै महिन्यात होणाऱ्या दहावी-बारावीच्या पुरवणी परीक्षांपासून या नव्या डिजिटल प्रणालीचा प्रायोगिक स्तरावर वापर करण्यात येणार आहे. सुरुवातीला हा प्रयोग केवळ एका केंद्रापुरता मर्यादित ठेवण्यात येणार असून त्याचे परिणाम तपासल्यानंतर पुढील मुख्य परीक्षांमध्ये ही प्रणाली लागू करण्याचा विचार राज्य शिक्षण मंडळाकडून केला जात आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये आणि पालकांमध्येही या निर्णयाबाबत उत्सुकता निर्माण झाली आहे.
सध्या प्रश्नपत्रिका छपाईपासून ते परीक्षा केंद्रांपर्यंत पोहोचवण्याच्या प्रक्रियेत अनेक टप्पे असतात. याच दरम्यान काही वेळा पेपरफुटीच्या घटना घडल्याचे समोर आले आहे. त्यामुळे राज्य मंडळ आता प्रश्नपत्रिका थेट डिजिटल माध्यमातून परीक्षा केंद्रावर पाठवण्याच्या पर्यायावर काम करत आहे. यामध्ये अत्यंत सुरक्षित सॉफ्टवेअर प्रणालीचा वापर केला जाणार असून निर्धारित वेळेपूर्वी प्रश्नपत्रिका उघडता येणार नाही, अशी व्यवस्था असण्याची शक्यता आहे.
यासोबतच उत्तरपत्रिकांच्या मूल्यांकन प्रक्रियेतही मोठा बदल करण्यात येणार आहे. पारंपरिक पद्धतीऐवजी उत्तरपत्रिका स्कॅन करून त्या ऑनलाईन स्वरूपात तपासल्या जाणार आहेत. शिक्षकांना संगणकाच्या स्क्रीनवर उत्तरपत्रिका तपासण्याची सुविधा उपलब्ध करून दिली जाईल. यामुळे उत्तरपत्रिका हरवणे, विलंब होणे किंवा तपासणीत होणाऱ्या त्रुटी कमी होण्यास मदत होईल, असा दावा शिक्षण विभागाकडून केला जात आहे.
राज्यातील शिक्षण व्यवस्थेत तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवण्याच्या दृष्टीने हा प्रयोग महत्त्वाचा मानला जात आहे. विशेषतः पेपरफुटीमुळे विद्यार्थ्यांचे होणारे नुकसान, परीक्षांबाबत निर्माण होणारा अविश्वास आणि प्रशासनावर येणारा दबाव कमी करण्यासाठी डिजिटल परीक्षा प्रणाली प्रभावी ठरू शकते, असे शिक्षण क्षेत्रातील तज्ज्ञांचे मत आहे.
जर हा प्रायोगिक प्रयोग यशस्वी झाला, तर भविष्यात राज्य मंडळाच्या सर्व परीक्षांमध्ये डिजिटल प्रश्नपत्रिका वितरण आणि ऑनलाईन मूल्यांकन प्रणाली लागू होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे परीक्षा प्रक्रियेत मोठा तांत्रिक बदल होणार असून विद्यार्थ्यांसाठी अधिक सुरक्षित आणि पारदर्शक परीक्षा व्यवस्था निर्माण होण्याचा मार्ग मोकळा होऊ शकतो.
Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
FacebookWhatsAppXTelegramThreadsLinkedInGmailShare
About The Author
