एमबीबीएस विद्यार्थ्यांवरील अभ्यासाचा ताण वाढतोय ७७ टक्के विद्यार्थ्यांमध्ये मध्यम ते उच्च ताण
एमबीबीएस विद्यार्थ्यांवरील अभ्यासाचा ताण वाढतोय ७७ टक्के विद्यार्थ्यांमध्ये मध्यम ते उच्च ताण
नवी दिल्लीतील सरकारी मेडिकल कॉलेजमधील अभ्यासानुसार ७७ टक्के एमबीबीएस विद्यार्थ्यांमध्ये मध्यम ते उच्च पातळीचा ताण आढळला. परीक्षेची चिंता हे प्रमुख कारण.
पुणे ०८ ऑक्टोबर २०२६ : वैद्यकीय शिक्षण हे आव्हानात्मक आणि मोठ्या जबाबदारीचे क्षेत्र मानले जाते. एमबीबीएस अभ्यासक्रमात प्रवेश घेतल्यानंतर विद्यार्थ्यांना मोठ्या प्रमाणात अभ्यास, नियमित परीक्षा, प्रात्यक्षिक प्रशिक्षण आणि वैद्यकीय विषयांचे सखोल ज्ञान आत्मसात करण्याची आवश्यकता असते. या शैक्षणिक दबावाचा विद्यार्थ्यांच्या मानसिक स्थितीवर परिणाम होऊ शकतो, असे एका नवीन अभ्यासातून समोर आले आहे. नवी दिल्लीतील एका सरकारी वैद्यकीय महाविद्यालयातील एमबीबीएस विद्यार्थ्यांवर करण्यात आलेल्या संशोधनात तब्बल ७७ टक्के विद्यार्थ्यांमध्ये मध्यम ते उच्च पातळीचा ताण आढळून आला आहे.
या अभ्यासातून वैद्यकीय विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक जीवनातील ताणतणावाचे स्वरूप समोर आले आहे. विशेषतः परीक्षेत चांगली कामगिरी करण्याची चिंता, अपेक्षेप्रमाणे गुण न मिळण्याची भीती आणि वर्गामध्ये शिक्षकांनी विचारलेल्या प्रश्नांची उत्तरे देता न येण्याची चिंता ही विद्यार्थ्यांच्या तणावामागील प्रमुख कारणे असल्याचे संशोधनातून दिसून आले आहे. वैद्यकीय शिक्षणातील सातत्यपूर्ण स्पर्धा आणि अभ्यासाचे वाढते ओझे यामुळे विद्यार्थ्यांवर अतिरिक्त मानसिक दबाव निर्माण होण्याची शक्यता आहे.
एमबीबीएस अभ्यासक्रमामध्ये विद्यार्थ्यांना विविध वैद्यकीय विषयांचा विस्तृत अभ्यास करावा लागतो. त्यासोबतच प्रात्यक्षिक ज्ञान, रुग्णांशी संबंधित प्रशिक्षण आणि नियमित मूल्यमापन यांचा समावेश असतो. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना अभ्यासाचे नियोजन, परीक्षा आणि प्रशिक्षण यांचा समतोल साधावा लागतो. या सर्व प्रक्रियेत अपेक्षित कामगिरी करण्याचा दबाव निर्माण झाल्यास तणावाची पातळी वाढू शकते.
अभ्यासात समोर आलेली ७७ टक्क्यांची आकडेवारी वैद्यकीय शिक्षण क्षेत्रासाठी महत्त्वाची मानली जात आहे. विद्यार्थ्यांकडून सातत्याने उच्च दर्जाच्या शैक्षणिक कामगिरीची अपेक्षा केली जाते. मात्र, या अपेक्षांमुळे निर्माण होणारा ताण वेळेत ओळखणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे. परीक्षेतील गुण किंवा वर्गातील कामगिरी यापुरते विद्यार्थ्यांच्या यशाचे मूल्यांकन न करता त्यांच्या मानसिक आरोग्याकडेही लक्ष देण्याची गरज या निष्कर्षामुळे अधोरेखित होते.
परीक्षेतील गुणांबाबतची चिंता ही विद्यार्थ्यांच्या तणावाचे प्रमुख कारण असल्याचे अभ्यासातून दिसते. वैद्यकीय अभ्यासक्रमामध्ये पुढील शिक्षण, स्पर्धात्मक परीक्षा आणि करिअरच्या संधी यांच्याशी शैक्षणिक कामगिरी जोडली जात असल्याने विद्यार्थ्यांवर अपेक्षांचा दबाव निर्माण होऊ शकतो. कमी गुण मिळाल्यास पुढील संधींवर परिणाम होईल, अशी भीतीही काही विद्यार्थ्यांच्या तणावात भर घालू शकते.
शिक्षकांनी विचारलेल्या प्रश्नांची उत्तरे देता न येण्याची भीती हा आणखी एक महत्त्वाचा घटक असल्याचे संशोधनात नमूद करण्यात आले आहे. वैद्यकीय शिक्षणामध्ये वर्गातील सहभाग आणि प्रात्यक्षिक ज्ञानाला महत्त्व असल्याने विद्यार्थ्यांना आपल्या ज्ञानाचे तात्काळ सादरीकरण करावे लागते. त्यातून काही विद्यार्थ्यांमध्ये आत्मविश्वासाशी संबंधित चिंता निर्माण होऊ शकते.
या पार्श्वभूमीवर वैद्यकीय महाविद्यालयांमध्ये विद्यार्थ्यांसाठी समुपदेशन, मानसिक आरोग्यविषयक मार्गदर्शन आणि तणाव व्यवस्थापनाच्या उपाययोजना अधिक प्रभावी करण्याची गरज अधोरेखित होते. विद्यार्थ्यांना अभ्यासाचे नियोजन, परीक्षेचा दबाव आणि शैक्षणिक अपेक्षा हाताळण्यासाठी योग्य मार्गदर्शन मिळाल्यास त्यांना शिक्षणाचा ताण अधिक प्रभावीपणे व्यवस्थापित करता येऊ शकतो. मात्र, या अभ्यासातील निष्कर्ष एका सरकारी वैद्यकीय महाविद्यालयातील विद्यार्थ्यांवर आधारित असल्याने ते सर्व एमबीबीएस विद्यार्थ्यांना थेट लागू होतात असे मानण्यापूर्वी व्यापक संशोधनाची आवश्यकता आहे.
Also Read: Pune’s Latest Information
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
FacebookWhatsAppXTelegramThreadsLinkedInGmailShare
About The Author
