पुण्यातील हवा ‘अतिखराब’; AQI 309 वर पोहोचत प्रदूषणाचा धोकादायक स्तर
पुण्यातील हवा ‘अतिखराब’; AQI 309 वर पोहोचत प्रदूषणाचा धोकादायक स्तर
पुण्यातील AQI 309 पर्यंत पोहोचत हवा ‘अतिखराब’ श्रेणीत. बांधकाम प्रकल्प, धूळ व हवामानातील बदलांमुळे प्रदूषणात वाढ. नागरिकांना आरोग्याची काळजी घेण्याचे आवाहन.
४ डिसेंबर २०२५ : पुणे शहरात प्रदूषणाचा स्तर झपाट्याने वाढत असून गुरुवारी हवेची गुणवत्ता निर्देशांक (AQI) तब्बल ३०९ वर पोहोचला आहे. AQI ३०० च्या पुढे गेल्यानंतर हवा ‘अतिखराब’ श्रेणीत मोडते आणि आरोग्यासाठी अत्यंत घातक मानली जाते. पुण्यातील अनेक भागांमध्ये दृश्यमान धुरकट वातावरण, डोळ्यांत जळजळ आणि श्वास घेण्यास त्रास अशा तक्रारी वाढत आहेत. शहरातील वाढती बांधकामे, उडणारी धूळ, वाहतूक कोंडी आणि हवामानातील सतत बदल यामुळे प्रदूषणाचे प्रमाण चिंताजनक पातळीवर पोहोचले असल्याचे पर्यावरण तज्ज्ञांचे मत आहे.
गेल्या काही महिन्यांमध्ये पुण्यात मोठ्या प्रमाणावर इन्फ्रास्ट्रक्चर प्रकल्प आणि खासगी बांधकामे सुरू आहेत. या प्रकल्पांदरम्यान उडणारी धूळ रोखण्यासाठी आवश्यक पाणी फवारणी किंवा झाकणांची पूर्ण अंमलबजावणी न झाल्याने प्रदूषण मोठ्या प्रमाणात वाढत असल्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. त्यातच रस्त्यांवरील वाहनांची संख्या वाढल्याने धूर आणि कण प्रदूषणाचे प्रमाण आणखी वाढले आहे. अनेक ठिकाणी सकाळ-संध्याकाळच्या सुमारास हवेत दाट धूर जाणवत असून नागरिक चिंतेत आहेत.
AQI ३०९ हा स्तर विशेषतः वृद्ध, लहान मुले, दमा किंवा हृदयविकार असलेल्या रुग्णांसाठी अत्यंत धोकादायक आहे. अतिखराब श्रेणीतील हवा दीर्घकाळ श्वासात गेल्यास श्वसनाच्या समस्या, खोकला, अस्थमा अटॅक, डोळ्यांची जळजळ आणि थकवा यांसारख्या तक्रारी तीव्र होऊ शकतात. डॉक्टरांनी या काळात नागरिकांनी शक्यतो बाहेर पडणे कमी करावे, मास्क वापरावा आणि घरात एअर प्युरिफायरचा वापर करावा, असे आवाहन केले आहे.
पर्यावरण तज्ञांच्या मते, सध्याच्या हवेच्या गुणवत्तेतील बिघाडाचे मुख्य कारण म्हणजे बांधकाम प्रकल्पांमधून निर्माण होणारा सूक्ष्म धूळकण (PM 2.5 आणि PM 10). हे कण अत्यंत घातक असून फुफ्फुसात थेट प्रवेश करू शकतात. शिवाय हवामानातील बदल—विशेषतः हवेतील आर्द्रता कमी होणे—यामुळे प्रदूषक वर न जाता जमिनीच्या थरात अडकतात, ज्यामुळे AQI अचानक वाढतो.
शहरातील सध्याची परिस्थिती पाहता नागरिक आणि पर्यावरण कार्यकर्त्यांमध्ये नाराजी वाढत आहे. प्रदूषण नियंत्रणासाठी कठोर उपाययोजना करण्याची मागणी होत आहे. बांधकामस्थळांवर धूळ नियंत्रणाचे नियम काटेकोरपणे पाळले जात आहेत का, यावर PMC आणि MPCB कडून त्वरित तपासणी होण्याची गरज आहे. त्याचबरोबर वाहतूक व्यवस्थापन सुधारण्यासाठी आणि धूर उत्सर्जन कमी करण्यासाठीही उपाययोजना आवश्यक आहेत.
PMC ने नागरिकांना गरज नसल्यास बाहेरील क्रियाकलाप टाळण्याचा सल्ला दिला असून वाहन चालवताना नियमांनुसार पीयूसी प्रमाणपत्र अद्ययावत ठेवण्याचे आवाहन केले आहे. शाळांनाही काही ठिकाणी बाहेरच्या खेळांवर मर्यादा आणण्याची सूचना देण्यात आली आहे.
प्रदूषण वाढण्याचा हा ट्रेंड चिंताजनक असून पुढील काही दिवस हवामानातील सुधारणा न झाल्यास परिस्थिती अधिक गंभीर होऊ शकते. या पार्श्वभूमीवर प्रशासन, उद्योग क्षेत्र आणि नागरिक यांनी मिळून प्रदूषण नियंत्रणासाठी प्रयत्न करणे आवश्यक असल्याचे पर्यावरणतज्ज्ञांनी सांगितले आहे.
Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
