पुणे–छत्रपती संभाजीनगर एक्सप्रेसवे: 8 तासांचा प्रवास केवळ 3 तासांत; व्यापार व पर्यटनाला मोठी चालना
पुणे–छत्रपती संभाजीनगर एक्सप्रेसवे: 8 तासांचा प्रवास केवळ 3 तासांत; व्यापार व पर्यटनाला मोठी चालना
22,000 कोटी रुपये खर्चून उभारत असलेला पुणे–छत्रपती संभाजीनगर एक्सप्रेसवे प्रवासाचा वेळ 8 तासांवरून 3 तासांवर आणणार. पश्चिम महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यातील व्यापार, पर्यटन व कनेक्टिव्हिटीला मोठा फायदा होणार.
सायली मेमाणे
८ ऑक्टोबर २०२५ : पुणे आणि छत्रपती संभाजीनगर या दोन शहरांना आणखी जवळ आणणारा महत्त्वाकांक्षी ग्रीनफिल्ड एक्सप्रेसवे प्रकल्प जलद गतीने पुढे सरकत आहे. महाराष्ट्र राज्य पायाभूत सुविधा विकास महामंडळ या प्रकल्पावर काम करीत आहे. सुमारे 22,000 कोटी रुपये खर्चून हा महामार्ग उभारला जात असून, पूर्ण झाल्यानंतर सध्या 8 ते 10 तासांचा असणारा प्रवास केवळ 3 तासांचा राहणार आहे. यामुळे प्रवाशांचा वेळ आणि इंधन दोन्हीची मोठी बचत होणार असून, वाहतुकीचा वेग आणि कार्यक्षमता दोन्ही वाढणार आहेत. पश्चिम महाराष्ट्र आणि मराठवाडा यांच्यातील व्यापार, पर्यटन आणि औद्योगिक देवाणघेवाण वाढवण्यास हा रस्ता महत्त्वाची मदत करेल.
या एक्सप्रेसवेचे काम तीन टप्प्यांमध्ये केले जात आहे. पहिल्या टप्प्यात पुणे ते शिरूर दरम्यान फ्लायओव्हर उभारण्याचे काम सुरू आहे. पुणे–अहिल्यानगर महामार्गावर मोठ्या प्रमाणावर वाहतूक कोंडी होते. या फ्लायओव्हरमुळे या मार्गावरील वाहतूक सुरळीत होईल आणि प्रवास वेळेत लक्षणीय घट होईल. दुसरा आणि तिसरा टप्पा शिरूर ते छत्रपती संभाजीनगर दरम्यानच्या नवीन ग्रीनफिल्ड रस्त्याच्या बांधकामाचा आहे. या मार्गावर मोठ्या शहरांना टाळण्यासाठी बायपास तयार केले जातील आणि मार्ग औद्योगिक क्षेत्रांशी जोडला जाईल. त्यामुळे प्रवास वेगवान होईल आणि वाहतुकीचा भारही कमी होईल.
प्रकल्पाच्या दुसऱ्या टप्प्यासाठी टेंडर प्रक्रिया सध्या सुरू असून पुढील वर्षाच्या सुरुवातीला निविदा उघडल्या जाण्याची अपेक्षा आहे. मोठ्या प्रमाणावर जमीन अधिग्रहण, तांत्रिक नियोजन आणि पर्यावरणीय मान्यतांची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर हे बांधकाम अधिक वेगाने पुढे जाणार आहे. हा एक्सप्रेसवे महाराष्ट्रातील रस्ते पायाभूत सुविधांच्या विकासातील एक मोठा टप्पा ठरेल, असा विश्वास अधिकाऱ्यांनी व्यक्त केला आहे.
या प्रकल्पाचा सर्वात मोठा फायदा मराठवाड्याला होणार असल्याचे अधोरेखित केले जात आहे. या प्रदेशातील बीड, धाराशिव आणि जवळील काही तालुक्यांना थेट पुण्याशी जोडणी मिळणार आहे. आजपर्यंत तुलनेने कमी गुंतवणूक मिळालेल्या भागांमध्ये नवीन औद्योगिक प्रकल्प, पर्यटनस्थळांचा विकास आणि रोजगार संधींची निर्मिती होण्याची शक्यता वाढेल. पश्चिम महाराष्ट्रातील उद्योग आणि मराठवाड्यातील संसाधनयांना जोडणारा हा मार्ग दोन्ही प्रदेशांतील आर्थिक परस्परसंबंध बळकट करेल.
या एक्सप्रेसवेच्या माध्यमातून पर्यटनालाही चालना मिळणार आहे. पुणे आणि देशभरातून येणाऱ्या प्रवाशांना संभाजीनगरातील ऐतिहासिक स्थळांना भेट देण्यासाठी सोयीस्कर आणि जलद मार्ग उपलब्ध होईल. त्याचप्रमाणे पुण्यातील आयटी, शिक्षण आणि उद्योग क्षेत्राशी मराठवाड्याचा संपर्क वाढेल. वाहतूक वेग वाढल्यामुळे लॉजिस्टिक्स खर्च कमी होईल आणि व्यवसायांना मोठा फायदा मिळेल.
पायाभूत सुविधांच्या विकासातील हा प्रकल्प महाराष्ट्रातील वाहतुकीचा चेहरा बदलणारा ठरू शकतो. रस्ते जाळे मजबूत करणे, प्रवासाचा वेळ कमी करणे, औद्योगिक वाढीस प्रोत्साहन देणे आणि प्रदेशांचा सर्वांगीण विकास साधणे हे उद्दिष्ट या एक्सप्रेसवेच्या माध्यमातून साध्य होण्याची शक्यता आहे. प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर महाराष्ट्रात एक नवीन आर्थिक कॉरिडॉर आकार घेताना दिसेल.
