महाराष्ट्रात ‘डिजिटल जनगणना 2027’ ला सुरुवात घरबसल्या Self-Enumeration कसे कराल?
महाराष्ट्रात ‘डिजिटल जनगणना 2027’ ला सुरुवात घरबसल्या Self-Enumeration कसे कराल?
डिजिटल जनगणना 2027 आजपासून सुरू. 1–15 मे दरम्यान se.census.gov.in वरून घरबसल्या माहिती नोंदवा, SE ID मिळवा आणि जनगणना प्रक्रियेत सहभागी व्हा.
पुणे ०१ एप्रिल २०२६ : महाराष्ट्रात आजपासून बहुप्रतिक्षित Census of India अंतर्गत ‘जनगणना 2027’ प्रक्रियेला प्रारंभ झाला आहे. विशेष म्हणजे, ही देशातील पहिली पूर्णपणे ‘डिजिटल जनगणना’ ठरणार असून नागरिकांना प्रथमच स्वतःहून (Self-Enumeration) आपली माहिती ऑनलाइन नोंदवण्याची संधी उपलब्ध झाली आहे. ही मोहीम Government of Maharashtra यांच्या समन्वयाने राबवली जात आहे. मुख्य प्रधान जनगणना अधिकारी (महाराष्ट्र) निरुपमा डांगे यांनी नागरिकांनी मोठ्या संख्येने या उपक्रमात सहभागी व्हावे, असे आवाहन केले आहे.
जनगणना प्रक्रिया दोन प्रमुख टप्प्यांत पार पडणार आहे. पहिला टप्पा 1 मे ते 14 जून 2026 दरम्यान होईल. या कालावधीत घरांची यादी (House Listing) आणि घराच्या स्थितीबाबतची माहिती संकलित केली जाईल. दुसरा टप्पा फेब्रुवारी 2027 मध्ये होईल, ज्यामध्ये लोकसंख्या गणना (Population Enumeration) आणि लोकसंख्येची सामाजिक-आर्थिक रचना नोंदवली जाईल.
या वेळी सर्वात महत्त्वाचा बदल म्हणजे ‘Self-Enumeration’ सुविधा. 1 मे ते 15 मे 2026 या कालावधीत नागरिक se.census.gov.in या अधिकृत संकेतस्थळावर जाऊन स्वतःची व कुटुंबाची माहिती नोंदवू शकतात. कुटुंबातील कोणताही प्रौढ सदस्य ही प्रक्रिया 15 ते 20 मिनिटांत पूर्ण करू शकतो. विशेष म्हणजे, यासाठी कोणतीही कागदपत्रे अपलोड करण्याची आवश्यकता नाही. माहिती भरून नोंदणी पूर्ण झाल्यानंतर नागरिकांच्या मोबाईल क्रमांकावर किंवा ईमेलवर ‘Self-Enumeration ID (SE ID)’ पाठवला जाईल.
16 मे ते 14 जून दरम्यान जनगणना कर्मचारी प्रत्यक्ष घरी भेट देतील. त्या वेळी नागरिकांनी आपला SE ID दाखवणे आवश्यक असेल. यामुळे कर्मचाऱ्यांना आधीच भरलेली माहिती पडताळणे सोपे जाईल आणि संपूर्ण प्रक्रिया जलद व अचूक होईल. डिजिटल प्रणालीमुळे माहितीतील त्रुटी कमी होतील, तसेच वेळ आणि मनुष्यबळाची बचत होईल.
जनगणना अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे की, नागरिकांकडून संकलित केलेली सर्व माहिती पूर्णपणे गोपनीय राहील. ही माहिती कोणत्याही पोलीस तपासात, न्यायालयीन प्रक्रियेत किंवा RTI अंतर्गत वापरली जाणार नाही. त्यामुळे नागरिकांनी कोणतीही भीती न बाळगता अचूक माहिती द्यावी, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
यावेळी झोपडपट्टी भाग, दुर्गम वस्ती, भटके-विमुक्त समाज आणि तात्पुरत्या निवासस्थानी राहणाऱ्या लोकांचाही समावेश सुनिश्चित करण्यासाठी विशेष यंत्रणा उभारण्यात आली आहे. डिजिटल साधनांमुळे अशा भागांपर्यंत पोहोचणे अधिक सुलभ होणार आहे.
डिजिटल जनगणना 2027 ही केवळ लोकसंख्या मोजणी नसून राज्याच्या विकास आराखड्यासाठी महत्त्वाचा डेटा पुरवणारी प्रक्रिया आहे. शिक्षण, आरोग्य, पायाभूत सुविधा, रोजगार, गृहनिर्माण यांसारख्या क्षेत्रांत धोरण आखताना या माहितीचा मोठा उपयोग होतो. त्यामुळे प्रत्येक नागरिकाचा सहभाग अत्यंत महत्त्वाचा आहे.
घरबसल्या काही मिनिटांत माहिती भरून आपण या राष्ट्रीय उपक्रमाचा भाग होऊ शकता. 1 ते 15 मे दरम्यान Self-Enumeration करून SE ID मिळवा आणि जनगणना कर्मचाऱ्यांच्या भेटीवेळी तो सादर करा—इतकेच करणे आवश्यक आहे.
Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
FacebookWhatsAppXTelegramThreadsLinkedInGmailShare
About The Author
