जन्म-मृत्यू नोंदणीचा केंद्रीय सर्व्हर ठप्प! सोलापूरसह राज्यभर दाखला वितरणावर परिणाम, नागरिकांची गैरसोय
जन्म-मृत्यू नोंदणीचा केंद्रीय सर्व्हर ठप्प! सोलापूरसह राज्यभर दाखला वितरणावर परिणाम, नागरिकांची गैरसोय
केंद्र सरकारच्या जन्म-मृत्यू नोंदणी प्रणालीचा सर्व्हर बंद पडल्याने सोलापूरसह राज्यातील अनेक महापालिकांमधील कामकाज ठप्प. जन्म, मृत्यू दाखले आणि नोंदणी प्रक्रिया रखडल्याने नागरिकांना मोठा फटका.
पुणे १६ जून २०२६ : डिजिटल भारताच्या संकल्पनेला चालना देण्यासाठी केंद्र आणि राज्य सरकारांकडून विविध ऑनलाइन सेवा उपलब्ध करून दिल्या जात आहेत. नागरिकांना शासकीय सेवांचा लाभ घरबसल्या मिळावा, यासाठी डिजिटल प्रणालीचा मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जात आहे. मात्र, तांत्रिक अडचणी निर्माण झाल्यास या संपूर्ण व्यवस्थेवर काय परिणाम होऊ शकतो, याचे उदाहरण सोमवारी पाहायला मिळाले. जन्म-मृत्यू नोंदणीसाठी वापरल्या जाणाऱ्या केंद्रीय सर्व्हरमध्ये बिघाड झाल्याने सोलापूरसह राज्यातील अनेक महापालिकांमधील कामकाज पूर्णपणे ठप्प झाले.
सकाळपासूनच सोलापूर महापालिकेच्या जन्म-मृत्यू नोंदणी विभागात मोठ्या प्रमाणावर नागरिकांची गर्दी झाली होती. जन्म दाखला, मृत्यू दाखला, नवीन नोंदणी, नावातील दुरुस्ती तसेच इतर प्रशासकीय कामांसाठी नागरिक कार्यालयात पोहोचले होते. मात्र, तेथे पोहोचल्यानंतर सर्व्हर बंद असल्याची माहिती देण्यात आली. त्यामुळे अनेक नागरिकांची निराशा झाली. काहींना आपली कामे न करता परत जावे लागले, तर काही जण दिवसभर सेवा सुरू होण्याची वाट पाहत कार्यालयाबाहेर थांबले होते.
प्रशासनाकडून ‘सिस्टम अपडेट’ सुरू असल्याचे कारण सांगण्यात आले. मात्र दिवसभरानंतरही सेवा पूर्ववत न झाल्यामुळे नागरिकांच्या अडचणीत भर पडली. विशेषतः दूरवरून आलेल्या नागरिकांना याचा मोठा फटका बसला. जन्म आणि मृत्यू दाखल्यांसारखी कागदपत्रे अनेक शासकीय, शैक्षणिक आणि कायदेशीर प्रक्रियांसाठी आवश्यक असतात. त्यामुळे ही सेवा ठप्प झाल्याने अनेक महत्त्वाची कामे रखडली.
जन्म-मृत्यू नोंदणीसाठी देशभरात एकाच केंद्रीय सॉफ्टवेअरचा वापर केला जातो. या प्रणालीद्वारे सर्व राज्ये आणि स्थानिक स्वराज्य संस्था नोंदणी प्रक्रिया पार पाडतात. त्यामुळे केंद्रीय सर्व्हरमध्ये बिघाड झाल्यास त्याचा परिणाम संपूर्ण देशातील यंत्रणेवर होतो. सोमवारी नेमके हेच चित्र पाहायला मिळाले. सर्व्हर बंद पडल्याने नवीन नोंदणी, दाखला वितरण, दुरुस्ती आणि इतर सर्व प्रक्रिया पूर्णपणे थांबल्या.
या घटनेमुळे संबंधित विभागातील कर्मचाऱ्यांनाही अडचणींचा सामना करावा लागला. नागरिकांच्या प्रश्नांना उत्तरे देताना आणि त्यांना समजावून सांगताना कर्मचाऱ्यांचीही मोठी तारांबळ उडाली. विशेष म्हणजे, सर्व्हर बंद राहणार असल्याची कोणतीही पूर्वसूचना नागरिकांना देण्यात आली नव्हती. त्यामुळे अनेकांनी वेळ आणि पैसा खर्च करून कार्यालय गाठले, मात्र त्यांना रिकाम्या हाताने परतावे लागले.
‘एक देश, एक डिजिटल प्रणाली’ या संकल्पनेच्या दृष्टीने ही घटना महत्त्वाची मानली जात आहे. डिजिटल सेवा अधिक प्रभावी आणि विश्वासार्ह बनवण्यासाठी मजबूत तांत्रिक पायाभूत सुविधा आवश्यक असल्याचे यामुळे स्पष्ट झाले आहे. तज्ज्ञांच्या मते, अशा परिस्थितीत पर्यायी सर्व्हर, बॅकअप यंत्रणा आणि वेळेवर माहिती देणारी पूर्वसूचना प्रणाली विकसित करणे गरजेचे आहे.
नागरिकांचा विश्वास टिकवून ठेवण्यासाठी डिजिटल सेवांची सातत्यपूर्ण उपलब्धता अत्यंत महत्त्वाची आहे. भविष्यात अशा तांत्रिक अडचणी टाळण्यासाठी शासनाने अधिक सक्षम आणि सुरक्षित प्रणाली विकसित करण्याची गरज असल्याचे मत नागरिकांकडून व्यक्त केले जात आहे.
Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz
Also Read: Pune’s Latest Information
FacebookWhatsAppXTelegramThreadsLinkedInGmailShare
About The Author
