व्यंकटेश दिगंबर माडगूळकर यांचे निधन – 28 ऑगस्ट इतिहास आणि जन्म-मृत्यू वैशिष्ट्य
व्यंकटेश दिगंबर माडगूळकर यांचे निधन – 28 ऑगस्ट इतिहास आणि जन्म-मृत्यू वैशिष्ट्य
मराठी साहित्याचे मोलाचे हस्ताक्षर व्यंकटेश दिगंबर माडगूळकर यांचे 28 ऑगस्ट 2001 रोजी निधन; बनगरवाडी, वावटळ, पुढचं पाऊल यांसारख्या कादंबऱ्यांमधून अजरामर योगदान. 28 ऑगस्टच्या इतिहासातील महत्त्वपूर्ण घटना, जन्म आणि मृत्यू वैशिष्ट्ये.
सायली मेमाणे
पुणे २८ ऑगस्ट २०२५ : मराठी साहित्यविश्वातील अत्यंत प्रतिष्ठित लेखक व्यंकटेश दिगंबर माडगूळकर यांचे 28 ऑगस्ट 2001 रोजी निधन झाले. साहित्य क्षेत्रात त्यांनी केलेले योगदान आजही स्मरणात आहे. व्यंकटेश माडगूळकर हे विख्यात साहित्यिक ग. दि. माडगूळकर यांचे धाकटे बंधू होते. त्यांनी कथासंग्रह, कादंबरी आणि पटकथा लेखनातून मराठी साहित्यात अमूल्य ठसा सोडला.
त्यांच्या लेखनातील सर्वात लोकप्रिय कादंबरी म्हणजे बनगरवाडी, जी शैक्षणिक आणि सामाजिक संदर्भात आजही अत्यंत प्रशंसित आहे. याशिवाय त्यांनी वावटळ, पुढचं पाऊल, करुणाष्टक, सत्तांतर आणि इतर अनेक कादंबऱ्या आणि कथासंग्रह लिहिले. त्यांच्या लेखणीमुळे मराठी साहित्य अधिक समृद्ध झाले आणि त्यांनी सामाजिक आणि सांस्कृतिक विषयांना समोर आणले.
28 ऑगस्टच्या इतिहासात अनेक महत्त्वपूर्ण घटना घडल्या आहेत. 1845 मध्ये सायंटिफिक अमेरिकन मासिकाचा पहिला अंक प्रकाशित झाला. 1916 मध्ये पहिले महायुद्ध सुरु झाले, जर्मनीने रोमानियाविरुद्ध आणि इटलीने जर्मनीविरुद्ध युद्ध पुकारले. 1931 मध्ये फ्रान्स आणि सोव्हिएत युनियनने युद्धविरामावर स्वाक्षरी केली, तर 1937 मध्ये टोयोटा मोटर्स स्वतंत्र कंपनी झाली. 1990 मध्ये इराकने कुवेतला आपला प्रांत घोषित केला.
या दिवशी जन्मलेल्या व्यक्तींमध्येही अनेक महत्त्वाचे नाव घेतले जातात. 1749 मध्ये योहान वूल्फगाँग गटे, जर्मन महाकवी आणि कलाकार जन्मले, 1855 मध्ये नारायण गुरु, भारतीय समाजसुधारक, तर 1896 मध्ये उर्दू शायर रघुपती सहाय गोरखपुरी जन्मले. रंगभूमी अभिनेते चिंतामणी गोविंद पेंडसे (1906), मराठी चित्रपट संगीतकार राम कदम (1918) आणि पदार्थ वैज्ञानिक एम. जी. के. मेनन (1928) यांचा जन्म 28 ऑगस्ट रोजी झाला.
मृत्यू दिनविशेषात, 1667 मध्ये जयपूरचे राजे मिर्झाराजे जयसिंग, 1969 मध्ये भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक रावसाहेब पटवर्धन, 1984 मध्ये इजिप्तचे पहिले राष्ट्रपती मुहम्मद नागुब आणि 2001 मध्ये मराठी लेखक व्यंकटेश माडगूळकर यांचा समावेश आहे.
व्यंकटेश माडगूळकर यांच्या साहित्यकृतींनी मराठी वाचनसंस्कृतीला नवे आयाम दिले. कथानकातील समाजातील वास्तव, नवे विचार आणि मानवी संबंध यांचे प्रतिबिंब त्यांच्या लेखनात पाहायला मिळते. त्यांच्या कादंबऱ्या आणि कथासंग्रह आजही वाचकांना भावनिक आणि बौद्धिक अनुभव देतात.
साहित्यविश्वातील योगदानामुळे व्यंकटेश माडगूळकर यांना सदैव स्मरणात ठेवले जाईल. बनगरवाडी सारखी कादंबरी सामाजिक वास्तवावर प्रकाश टाकणारी ठरली आणि मराठी वाचकांसाठी अमूल्य ठरली. त्यांच्या साहित्यकृतींमुळे मराठी समाजाने सामाजिक बदल, सांस्कृतिक जाणिवा आणि मानवी मूल्यांची जाणीव वाढवली.
