विरार इमारत दुर्घटनेत बिल्डर आणि आणखी चौघांना अटक
विरार इमारत दुर्घटनेत बिल्डर आणि आणखी चौघांना अटक
विरार पूर्वेतील रमाबाई अपार्टमेंट दुर्घटनेत पोलिसांनी बिल्डर आणि जमीनमालकांच्या चार नातेवाईकांना अटक केली. एमआरटीपी कायदा आणि भारतीय दंड संहिता कलम 105 अंतर्गत सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल. या अपघातात 17 जणांचा मृत्यू, तर 9 जण जखमी.
सायली मेमाणे
पुणे ३० ऑगस्ट २०२५ : विरार पूर्वेतील रमाबाई अपार्टमेंट इमारत दुर्घटनेने पुन्हा एकदा अनधिकृत बांधकाम, निकृष्ट दर्जाच्या इमारती आणि वाढत्या शहरी भागातील बिल्डरांच्या जबाबदारीबाबत गंभीर प्रश्न निर्माण केले आहेत. 26 ऑगस्ट 2025 रोजी या चार मजली अपार्टमेंटचा काही भाग कोसळला आणि 12 फ्लॅट्स जमीनदोस्त झाले. इमारतीतील जवळपास 50 फ्लॅट्स आणि काही दुकाने धोक्याच्या स्थितीत आली. या दुर्घटनेत 17 जणांचा मृत्यू झाला, तर नऊ जण गंभीर जखमी झाले. मुंबई महानगर प्रदेशातील अलीकडील काळातील ही सर्वात मोठ्या इमारत दुर्घटनांपैकी एक ठरली.
घटनेनंतर पोलिसांनी तातडीने तपास सुरू करून या प्रकरणाशी संबंधित पाच जणांना अटक केली. अटकेत घेतलेल्यांमध्ये या इमारतीचा बिल्डर तसेच जमीनमालकांचे चार नातलग यांचा समावेश आहे. त्यांच्यावर महाराष्ट्र प्रादेशिक व नगररचना अधिनियम (MRTP Act) आणि भारतीय दंड संहितेच्या कलम 105 अंतर्गत सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. पोलिस अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, इमारतीच्या बांधकामात व देखभालीत झालेल्या निष्काळजीपणा आणि गंभीर अनियमिततेबाबत ठोस पुरावे मिळाल्याने ही कारवाई करण्यात आली.
या दुर्घटनेनंतर परिसरातील शेजारच्या इमारतींमध्ये राहणाऱ्या रहिवाशांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे. तपासासाठी आलेल्या संरचना अभियंत्यांनी रमाबाई अपार्टमेंटमध्ये सुरक्षेसाठी आवश्यक ती ताकद नसल्याचे स्पष्ट केले. इमारतीत आधीपासूनच भेगा पडल्या होत्या आणि संकटाची चिन्हे दिसत होती. रहिवाशांनी वारंवार तक्रारी करूनही बिल्डर किंवा संबंधित अधिकाऱ्यांनी दखल घेतली नाही. रहिवाशांच्या मते, खर्च वाचवण्यासाठी बांधकामात दर्जाहीन साहित्य वापरण्यात आले आणि नियमबाह्य मंजुऱ्याही घेण्यात आल्या.
या घटनेमुळे महाराष्ट्राच्या शहरी गृहनिर्माण धोरणांवर पुन्हा प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. विरारसारख्या अर्धशहरी भागात मुंबईशी असलेल्या संपर्कामुळे मोठ्या प्रमाणावर विकास झाला आहे. स्वस्त घरांच्या वाढत्या मागणीमुळे बिल्डर अनेकदा घाईगडबडीत प्रकल्प पूर्ण करतात आणि त्यात बांधकाम नियमांचे उल्लंघन, सुरक्षेच्या निकषांकडे दुर्लक्ष आणि निकृष्ट दर्जाचे साहित्य वापरण्याची प्रकरणे समोर येतात. रमाबाई अपार्टमेंट दुर्घटना आता सरकार आणि नागरिकांसाठी धोक्याचा इशारा ठरली आहे, ज्यामुळे काटेकोर देखरेख आणि जबाबदारीची आवश्यकता अधोरेखित झाली आहे.
राज्य सरकारने पीडितांच्या कुटुंबीयांना नुकसानभरपाई दिली जाईल तसेच जखमींना आवश्यक मदत पुरवली जाईल असे जाहीर केले आहे. स्थानिक पालिकांनी अशा धोकादायक इमारतींची तपासणी सुरू केली आहे, जेणेकरून भविष्यात आणखी दुर्घटना होऊ नयेत. शहरी नियोजन तज्ज्ञांनी स्पष्ट केले की, अशा घटना टाळण्यासाठी प्रतिबंधात्मक कारवाई अत्यावश्यक आहे. बहुतेक इमारत दुर्घटना ही निष्काळजीपणा, देखभालीकडे दुर्लक्ष, निकृष्ट बांधकाम आणि बेकायदेशीर बदलांमुळे घडतात.
दरम्यान, समाजसेवक आणि कार्यकर्त्यांनी दोषी बिल्डरांना कठोर शिक्षा करण्याची मागणी केली आहे. गृहनिर्माण क्षेत्रातील निरीक्षकांचे मत आहे की, बांधकाम नियमांचे काटेकोर पालन आणि गंभीर कायदेशीर परिणामांशिवाय अशा दुर्घटना थांबणार नाहीत. विरारमधील रमाबाई अपार्टमेंट दुर्घटना ही केवळ एक अपघात नसून, देशातील गृहनिर्माण क्षेत्र किती असुरक्षित आहे याची ठोस जाणीव करून देणारी घटना आहे, जिथे शेकडो कुटुंबे निकृष्ट इमारतींच्या सावलीत जगत आहेत.
बिल्डर आणि जमीनमालकांच्या चार नातेवाईकांच्या अटकेमुळे न्याय मिळवण्याच्या दिशेने एक पाऊल उचलले गेले आहे. परंतु खरी लढाई म्हणजे अशा निष्काळजीपणाला थारा देणाऱ्या संपूर्ण व्यवस्थेतील सुधारणा. जोपर्यंत सरकार, बिल्डर आणि नागरिक सामूहिकपणे जबाबदारी स्वीकारत नाहीत, तोपर्यंत विरारसारख्या दुर्घटना महाराष्ट्राच्या शहरी जीवनाला त्रास देत राहतील.
