कुणबी-मराठा आरक्षणाला मराठा क्रांती मोर्चाचा विरोध; थेट मराठा म्हणून आरक्षणाची मागणी
कुणबी-मराठा आरक्षणाला मराठा क्रांती मोर्चाचा विरोध; थेट मराठा म्हणून आरक्षणाची मागणी
मराठा क्रांती मोर्चाने कुणबी प्रमाणपत्राला विरोध दर्शवून थेट ‘मराठा’ म्हणून आरक्षण द्यावे, अशी ठाम भूमिका मांडली.
सायली मेमाणे
पुणे ९ सप्टेंबर २०२५ : मराठा समाजाच्या आरक्षणाच्या प्रश्नावर पुन्हा एकदा चळवळीचा सूर तीव्र झाला आहे. कुणबी-मराठा आरक्षणाच्या फॉर्म्युल्याला मराठा क्रांती मोर्चाने थेट विरोध दर्शवला आहे. मोर्चाचे पदाधिकारी आणि कार्यकर्त्यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, कुणबी प्रमाणपत्र ही कोणतीही शाश्वत बाब नाही. हे प्रमाणपत्र कधीही रद्द होऊ शकते आणि त्यामध्ये समाजाची फसवणूक होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे समाजाला अशा मार्गाने भ्रमात न ठेवता थेट ‘मराठा’ म्हणून आरक्षण द्यावे, ही त्यांची ठाम भूमिका आहे.
अलीकडेच राज्य सरकारने मराठा समाजाला आरक्षणाचा लाभ देण्यासाठी कुणबी प्रमाणपत्राचा आधार देण्याचा मार्ग सुचवला होता. मात्र, मराठा क्रांती मोर्चा आणि अनेक संघटनांनी याला तीव्र विरोध दर्शवला आहे. त्यांच्या मते, कुणबी प्रमाणपत्र घेऊन आरक्षण मिळवण्याचा मार्ग हा कायमस्वरूपी उपाय नाही. भविष्यात अशा प्रमाणपत्रांवर आक्षेप घेण्यात आल्यास समाजाच्या हातून आरक्षण निसटू शकते.
मराठा समाजाच्या मागणीचा गाभा हा कायमच एकच राहिला आहे – थेट ‘मराठा’ म्हणून स्वतंत्र आरक्षण. मोर्चाच्या नेत्यांनी सांगितले की, सरकारने वारंवार समाजाच्या भावनांशी खेळ खेळला आहे. कधी कायदेशीर अडचणींचा दाखला दिला जातो, तर कधी प्रमाणपत्रांच्या माध्यमातून तात्पुरता तोडगा काढला जातो. पण यामुळे खऱ्या अर्थाने समाजाला न्याय मिळालेला नाही.
आरक्षणाचा प्रश्न गेल्या अनेक वर्षांपासून वादग्रस्त ठरला आहे. न्यायालयीन लढाया, आंदोलनं, उपोषणं यामधून समाजाने आपली ताकद दाखवून दिली आहे. मराठा क्रांती मोर्चाने स्पष्ट केले आहे की, आता कुणबी प्रमाणपत्राचा मार्ग मान्य नाही. त्यांच्या मते, राज्य सरकारने जर खरी इच्छा दाखवली तर थेट मराठा समाजाला आरक्षण देणे शक्य आहे.
या प्रश्नावर युवक आणि विद्यार्थ्यांमध्येही नाराजी वाढत आहे. शिक्षण आणि नोकऱ्यांमध्ये मागे पडणाऱ्या मराठा तरुणांना आरक्षणाचा लाभ मिळावा, ही मागणी सातत्याने केली जात आहे. मराठा क्रांती मोर्चा आणि इतर संघटना लवकरच या मुद्यावर मोठ्या आंदोलनाचा इशारा देत आहेत.
या घडामोडींमुळे राज्यातील राजकीय वातावरण पुन्हा एकदा तापण्याची शक्यता आहे. कारण आरक्षणाचा मुद्दा हा नेहमीच निवडणुकीत महत्त्वाचा ठरतो. आता कुणबी प्रमाणपत्र नाकारून थेट मराठा आरक्षणाची मागणी जोर धरू लागली आहे. समाजाच्या या भूमिकेमुळे सरकारवर दबाव वाढणार असून पुढील काही दिवसांत यावर निर्णायक भूमिका घेणे भाग पडणार आहे.