महाराष्ट्रातील जिल्हा परिषद शाळांचा रूपांतरण; पीएम श्री योजनेवर आधारित सीएम श्री शाळा योजना
महाराष्ट्रातील जिल्हा परिषद शाळांचा रूपांतरण; पीएम श्री योजनेवर आधारित सीएम श्री शाळा योजना
राज्यातील जिल्हा परिषद शाळांमध्ये सीएम श्री शाळा योजनेअंतर्गत सुधारणा; गुणवत्तापूर्ण शिक्षण आणि आधुनिक सुविधा मिळवण्यासाठी शालेय शिक्षण राज्यमंत्री डॉ. पंकज भोयर पुढाकार घेतले.
सायली मेमाणे
पुणे ११ सप्टेंबर २०२५ : महाराष्ट्र सरकारने राज्यातील जिल्हा परिषद शाळांमध्ये मोठा शैक्षणिक सुधारणा प्रकल्प सुरू केला आहे. या प्रकल्पाचे स्वरूप पीएम श्री योजनेवर आधारित असून, राज्यातील शालेय शिक्षण राज्यमंत्री डॉ. पंकज भोयर यांच्या मार्गदर्शनाखाली राबविण्यात येत आहे. या योजनेचा उद्देश ग्रामीण भागातील शाळांना आधुनिक सुविधा पुरवणे तसेच विद्यार्थ्यांना दर्जेदार शिक्षण मिळवणे हा आहे.
केंद्र सरकारने सरकारी शाळांसाठी पीएम श्री योजना सुरू केली असून, महाराष्ट्रात 2022-23 पासून या योजनेचे अंमलबजावणी सुरु आहे. या योजनेवर केंद्र आणि राज्य शासनाकडून 60:40 या प्रमाणात खर्च केला जात आहे. योजनेअंतर्गत पहिल्या टप्प्यात 516 आणि दुसऱ्या टप्प्यात 311 शाळांचा समावेश करण्यात आला आहे. राज्य सरकारने पीएम श्री योजनेसारखाच सीएम श्री प्रकल्प राबवण्याचा निर्णय घेतला असून, यामुळे ग्रामीण भागातील शाळांचा शैक्षणिक दर्जा सुधारण्यासाठी मोठा पाऊल उचलण्यात आले आहे.
राज्यातील सध्या 4,860 केंद्र शाळा आहेत. या शाळांपैकी प्रत्येकी एका शाळेची निवड सीएम श्री साठी प्रस्तावित केली जाणार आहे. या निवडलेल्या शाळांमध्ये सर्व भौतिक आणि मानवी संसाधनांच्या दृष्टीने सुसज्ज सुविधा उपलब्ध करून दिल्या जातील, ज्यामुळे इतर शाळांसाठी आदर्श ठरतील. शाळा निवडताना अधिकाधिक विद्यार्थ्यांची संख्या, जागेची उपलब्धता, समर्पित शिक्षकांची उपलब्धता आणि समाजाचा सक्रीय सहभाग यासारखे निकष निश्चित केले जातील.
सीएम श्री योजनेअंतर्गत निवडलेल्या शाळांमध्ये विद्यार्थ्यांना दर्जेदार शिक्षण देण्यासाठी आवश्यक भौतिक आणि तांत्रिक सुविधा पुरविण्यात येणार आहेत. यामध्ये वर्गखोलींचा नूतनीकरण, प्रयोगशाळा, संगणक सुविधा, ग्रंथालय, शौचालये आणि खेळाचे मैदान यांचा समावेश आहे. प्रत्येक शाळेच्या विकासासाठी त्याच्या गरजेनुसार आराखडा तयार केला जाणार असून, त्याच्या अंमलबजावणीसाठी केंद्र आणि राज्य शासनाचे मार्गदर्शन दिले जाईल.
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस आणि शालेय शिक्षणमंत्री दादा भुसे यांच्या मार्गदर्शनाखाली हा प्रकल्प राबविण्यात येत असून, ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांना शहरी विद्यार्थ्यांप्रमाणेच दर्जेदार शिक्षण मिळावे, यासाठी सर्वतोपरी प्रयत्न केले जात आहेत. शाळांमध्ये दिल्या जाणार्या सुधारित सुविधांमुळे विद्यार्थ्यांचे सर्वांगीण विकास साधता येईल आणि भविष्यातील शैक्षणिक स्पर्धेत त्यांना अधिक संधी मिळेल.
शालेय शिक्षण राज्यमंत्री डॉ. पंकज भोयर यांच्या म्हणण्यानुसार, “या योजनेअंतर्गत प्रत्येक निवडलेल्या शाळेची स्थापना अशी केली जाईल की ती इतर शाळांसाठी आदर्श ठरेल. ग्रामीण विद्यार्थ्यांना दर्जेदार शिक्षण मिळावे आणि त्यांचे शैक्षणिक भविष्य उज्वल व्हावे, हा आमचा प्रमुख उद्देश आहे.”
सीएम श्री योजनेमुळे राज्यातील ग्रामीण भागातील शाळांचा दर्जा उंचावेल, विद्यार्थ्यांची शैक्षणिक गुणवत्ता सुधारेल आणि भविष्यातील शिक्षणाच्या संधी वाढतील. ही योजना ग्रामीण भागातील शिक्षणातील अंतर कमी करण्यासाठी महत्त्वाची पायरी ठरेल.
