CJI Bhushan Gawai: सर्वोच्च न्यायालयातील न्यायमूर्तींचा मजेदार किस्सा, चित्र काढत बसायचे
CJI Bhushan Gawai: सर्वोच्च न्यायालयातील न्यायमूर्तींचा मजेदार किस्सा, चित्र काढत बसायचे
CJI भूषण गवई यांनी सर्वोच्च न्यायालयातील माजी न्यायमूर्तींचा मजेदार किस्सा सांगितला; खटल्यादरम्यान न्यायमूर्ती चित्र काढत बसायचे, सॉलिसिटर जनरल तुषार मेहताच्या युक्तिवादावरही भाष्य केले.
सायली मेमाणे
पुणे १२ सप्टेंबर २०२५ : भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयात महत्त्वाच्या खटल्यांच्या सुनावणी दरम्यान कधी गंभीर युक्तिवाद ऐकायला मिळतात तर कधी हळुवार पण मजेदार प्रसंगही घडतात. सर्वोच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायाधीश (CJI) भूषण गवई यांनी एका मजेदार किस्स्याचे वर्णन केले जे खटल्याच्या सुनावणी दरम्यान घडले होते.
सरन्यायाधीश भूषण गवई यांनी सांगितले की, मुंबई उच्च न्यायालयातील एका माजी न्यायमूर्ती खटल्याचा निवाडा करण्याशिवाय इतर सर्व कामे करीत असत. यामध्ये चित्रकला, सुतारकाम आणि इतर छोटे-मोठे कामे यांचा समावेश होता. या किस्स्यामुळे कोर्टात हशा पिकला आणि उपस्थित सर्वांनी त्याचा आनंद घेतला.
राष्ट्रपती आणि राज्यपालांच्या अधिकारांवर चर्चा सुरू असताना सॉलिसिटर जनरल तुषार मेहता युक्तिवाद करत असताना खंडपीठातील काही न्यायमूर्ती आपसात चर्चा करत होते. हे पाहून मेहतांनी गंमतीने सांगितले, “मी लिप रीडिंगचा कोर्स करायला हवा होता, कारण तुम्ही आपसात चर्चा करता तेव्हा आम्हाला थोडे टेन्शन येते.” यावर सरन्यायाधीश गवई यांनी हसून उत्तर दिले की, “आम्ही तुमच्या युक्तिवादावर चर्चा करत नव्हतो.”
सरन्यायाधीशांनी दिल्लीतील वकिलांच्या युक्तिवाद पद्धतीवरही भाष्य केले. त्यांनी सांगितले की, “मी 2019 मध्ये सर्वोच्च न्यायालयात आलो, पण सहा वर्षांनंतरही मला दिल्लीतील वकिलांचा वेग पकडता येत नाही. ते पहिले वाक्य वाचतात आणि मग थेट दहाव्या वाक्यावर जातात. यामुळे आम्ही कधीकधी गोंधळून जातो.”
न्यायमूर्ती नरसिंह यांनी नव्या पिढीच्या वकिलांना युक्तिवाद करताना संयम ठेवण्याचा सल्ला दिला. या चर्चेदरम्यान, मेहता यांनी ‘Procrustean Bed’ ही ग्रीक संकल्पना उदाहरण देत आपले म्हणणे मांडले, की राज्यपालांच्या अधिकारांवर मर्यादा घालणे म्हणजे संविधानाचे संरक्षण करणे कठीण होऊ शकते.
सर्वोच्च न्यायालयातील हे छोटेसे प्रसंग दाखवतात की, कठीण आणि गंभीर खटल्यांच्या दरम्यान देखील न्यायमूर्ती आणि वकील यांच्यात हलक्या स्वरुपाचे मजेदार प्रसंग होऊ शकतात. न्यायालयातील वातावरण गंभीर असले तरी हसण्याची आणि हलक्या प्रसंगाचा आनंद घेण्याची संधी कायम असते.
ही घटना न्यायमूर्तींच्या मानवी बाजूला अधोरेखित करते आणि दाखवते की, न्यायालयात काम करताना थोडी गंमती आणि हलकेपणा देखील असतो. न्यायप्रक्रियेतला गंभीर ताण आणि मजेदार क्षण एकत्र येऊन न्यायालयाचे वातावरण संतुलित राहते.
