Madhav Gadgil Passed Away: ज्येष्ठ पर्यावरणशास्त्रज्ञ माधव गाडगीळ यांचे पुण्यात निधन, पर्यावरण क्षेत्रावर शोककळा

भारतीय पर्यावरणशास्त्रज्ञ आणि पद्मश्री, पद्मभूषण सन्मानित माधव गाडगीळ यांचे पुण्यात वयाच्या 83 व्या वर्षी निधन झाले. पर्यावरण संवर्धनासाठी दिलेल्या योगदानामुळे ते कायम स्मरणात राहतील.

पुणे ८ जानेवारी २०२६ : भारतीय पर्यावरण चळवळीतील एक अत्यंत महत्त्वाचे नाव असलेले ज्येष्ठ पर्यावरणशास्त्रज्ञ माधव गाडगीळ यांचे पुण्यात निधन झाले. वयाच्या 83 व्या वर्षी त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या निधनाने केवळ वैज्ञानिक विश्वालाच नव्हे, तर संपूर्ण देशातील पर्यावरणप्रेमी, अभ्यासक आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांना मोठा धक्का बसला आहे. पर्यावरण संरक्षण, जैवविविधता आणि शाश्वत विकास या क्षेत्रात त्यांनी केलेले कार्य अनेक पिढ्यांसाठी मार्गदर्शक ठरले आहे.

माधव गाडगीळ हे पंतप्रधानांच्या वैज्ञानिक सल्लागार परिषदेचे माजी सदस्य होते. त्यांनी भारतातील पर्यावरण धोरणे, वनसंवर्धन आणि स्थानिक समुदायांचा सहभाग या विषयांवर सातत्याने काम केले. पर्यावरण संरक्षण म्हणजे केवळ जंगल किंवा निसर्ग वाचवणे नसून माणूस आणि निसर्ग यांच्यातील संतुलन राखणे, ही भूमिका त्यांनी कायम मांडली. त्यांच्या विचारांचा प्रभाव केवळ शैक्षणिक क्षेत्रापुरता मर्यादित राहिला नाही, तर धोरणनिर्मितीपर्यंत पोहोचला.

पश्चिम घाट संवर्धनासंदर्भातील त्यांच्या अभ्यासामुळे ते विशेष ओळखले जात होते. पर्यावरणीयदृष्ट्या संवेदनशील भागांचे संरक्षण करण्यावर त्यांनी भर दिला होता. विकासाच्या नावाखाली निसर्गाची अपरिमित हानी होऊ नये, यासाठी त्यांनी वेळोवेळी इशारे दिले. त्यांच्या अभ्यासपूर्ण अहवालांनी पर्यावरण आणि विकास यातील संघर्षावर देशपातळीवर गंभीर चर्चा घडवून आणली.

त्यांच्या उल्लेखनीय कार्याची दखल घेत भारत सरकारने त्यांना चौथा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार ‘पद्मश्री’ देऊन 1981 मध्ये सन्मानित केले. त्यानंतर 2006 मध्ये तिसरा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार ‘पद्मभूषण’ देत त्यांच्या योगदानावर शिक्कामोर्तब करण्यात आले. हे सन्मान केवळ वैयक्तिक गौरव नव्हते, तर पर्यावरण विषयाला राष्ट्रीय स्तरावर मिळालेली मान्यता होती.

पुणे हे त्यांचे कर्मभूमी आणि विचारांचे केंद्र राहिले. याच शहरात त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या पार्थिवावर आज सायंकाळी 4 वाजता वैकुंठभूमीत अंत्यसंस्कार करण्यात येणार आहेत. त्यांच्या निधनानंतर अनेक नामवंत शास्त्रज्ञ, सामाजिक कार्यकर्ते, राजकीय नेते आणि पर्यावरणप्रेमींनी शोकसंवेदना व्यक्त केल्या आहेत.

माधव गाडगीळ यांचे आयुष्य हे अभ्यास, संशोधन आणि समाजभान यांचे सुंदर मिश्रण होते. पर्यावरण रक्षण ही केवळ तांत्रिक बाब नसून ती सामाजिक जबाबदारी आहे, हा संदेश त्यांनी सातत्याने दिला. आजच्या बदलत्या हवामानाच्या संकटात त्यांचे विचार अधिकच महत्त्वाचे ठरत आहेत.

त्यांचे जाणे ही पर्यावरण क्षेत्रासाठी मोठी हानी असली, तरी त्यांनी दिलेले विचार, संशोधन आणि मूल्ये कायम प्रेरणादायी राहतील. भारतीय पर्यावरण चळवळीच्या इतिहासात माधव गाडगीळ यांचे नाव सुवर्णाक्षरांनी लिहिले जाईल, यात शंका नाही.

Follow us on our social media handles:
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/
Twitter – https://x.com/NewsDotz

Also Read: Pune’s Latest Information

FacebookWhatsAppXTelegramThreadsLinkedInGmailShare