पुण्यात गणपती विसर्जन मिरवणुकीसाठी पोलिसांची नियमावली जाहीर
पुण्यात गणपती विसर्जन मिरवणुकीसाठी पोलिसांची नियमावली जाहीर
अनंत चतुर्थीनिमित्त पुणे पोलिसांनी विसर्जन मिरवणुकीसाठी डीजे, ढोल-ताशा व बँडबाबत कडक नियम जारी केले. आवाज प्रदूषणावर नियंत्रणासाठी उपाययोजना.
सायली मेमाणे
पुणे ५ सप्टेंबर २०२५ : पुण्यातील गणेशोत्सवाचा जल्लोष जगभर प्रसिद्ध आहे. ११ दिवसांच्या उत्सवानंतर अनंत चतुर्थीला विसर्जन मिरवणुकीदरम्यान लाखो भाविक रस्त्यावर उतरतात. ढोल-ताशांच्या गजरात, बँड-बाज्यांच्या तालात आणि डीजेच्या आवाजात होणाऱ्या या मिरवणुका पुणेकरांसाठी उत्साहाचा क्षण असतात. मात्र, वाढत्या आवाज प्रदूषणामुळे अनेकांना गंभीर आरोग्य समस्या निर्माण होत असल्याचे समोर आले आहे. याच पार्श्वभूमीवर पुणे पोलिसांनी यंदा गणपती विसर्जन मिरवणुकीसाठी महत्त्वाची नियमावली जाहीर केली आहे.
डीजे व बँडबाज्यांचा वापर विसर्जन मिरवणुकीत मोठ्या प्रमाणावर केला जातो. परंतु, यामुळे कान, हृदय आणि तणावाशी संबंधित आजारांनी ग्रस्त असलेल्या नागरिकांना प्रचंड त्रास सहन करावा लागतो. वैद्यकीय तज्ञांच्या मते, प्रचंड आवाजामुळे श्रवणशक्ती कमी होणे, कानाचे कायमस्वरूपी नुकसान होणे, हृदयविकाराचा झटका येणे आणि गंभीर परिस्थितीत जीवाला धोका निर्माण होण्याची शक्यता वाढते. या धोक्यांचा विचार करून पोलिसांनी आवाज प्रदूषणावर नियंत्रण आणण्यासाठी उपाययोजना केल्या आहेत.
पुणे पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार, डीजे व साऊंड सिस्टमचा वापर पूर्णपणे बंदी घालण्यात आला आहे. ढोल-ताशा पथकांना परवानगी असली तरी ठरावीक वेळेतच त्यांचा वापर करता येईल. रात्री उशिरापर्यंत प्रचंड आवाजात होणाऱ्या कार्यक्रमांना आळा घालण्याचा उद्देश या नियमावलीतून साधण्यात आला आहे. तसेच, बँडबाजे वापरणाऱ्यांना ठरावीक डेसिबल मर्यादेपेक्षा जास्त आवाज करू नये, असे निर्देश दिले आहेत.
याशिवाय, मिरवणुकांदरम्यान वाहतूक कोंडी टाळण्यासाठी विशेष पोलीस बंदोबस्त तैनात केला जाणार आहे. वाहतुकीची दिशा बदलण्यात येणार असून, विसर्जन मार्गांवर वाहने थांबविण्यास किंवा पार्किंगस परवानगी दिली जाणार नाही. पायी चालणाऱ्या भाविकांच्या सुरक्षेसाठी रस्त्यांवर बॅरिकेड्स बसविण्यात येणार आहेत.
मिरवणुकीदरम्यान कायदा व सुव्यवस्था अबाधित राहावी यासाठी पोलिसांनी मंडळांना विशेष सूचना दिल्या आहेत. मंडळातील कार्यकर्त्यांनी स्वतःहून आवाज मर्यादेचे पालन करावे आणि आरोग्याशी संबंधित नियमांचा सन्मान करावा, असे आवाहन करण्यात आले आहे. नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कडक कारवाई केली जाईल, असा इशाराही पोलिसांनी दिला आहे.
पुण्यातील गणपती विसर्जन ही केवळ धार्मिक परंपरा नसून सामाजिक उत्सवही आहे. लाखो लोक एकत्र येत असल्याने सुरक्षितता, आरोग्य आणि सुव्यवस्थेची जबाबदारी देखील वाढते. पोलिसांची ही नियमावली नागरिकांच्या हितासाठी असून, आवाज प्रदूषण कमी करण्यास मदत करेल. गणेश भक्तांनी आनंद आणि शिस्त या दोन्हींचा समतोल साधत विसर्जन साजरा करावा, अशी अपेक्षा प्रशासनाकडून व्यक्त करण्यात आली आहे.
