पुण्यात पीएचडी विद्यार्थ्यांचा फेलोशिप आणि शिष्यवृत्ती विलंबाविरोधात आंदोलन
पुण्यात पीएचडी विद्यार्थ्यांचा फेलोशिप आणि शिष्यवृत्ती विलंबाविरोधात आंदोलन
पुण्यात पीएचडी विद्यार्थ्यांनी गुडलक चौकात विलंबित फेलोशिपसाठी आंदोलन सुरू केले आहे. त्यांच्या मागण्यांमध्ये नवीन नियमांमुळे प्रवेश न झालेल्या विद्यार्थ्यांसाठी तात्काळ प्रवेश, फेलोशिप प्रक्रियेचे तीन महिन्यांत पूर्ण करणे, शिष्यवृत्ती रकमेची वाढ आणि अमृत संशोधन योजनेत पीएचडी विद्यार्थ्यांचा समावेश यांचा समावेश आहे.
सायली मेमाणे
पुणे १७ सप्टेंबर २०२५ : पुण्यात पीएचडी संशोधकांना फेलोशिप न मिळाल्यामुळे विद्यार्थी तीन दिवसांपासून गुडलक चौकात शांततामय परंतु ठाम आंदोलन करत आहेत. या आंदोलनाचा उद्देश विद्यार्थ्यांच्या आर्थिक आणि शैक्षणिक हक्कासाठी आवाज उठवणे आहे. विद्यार्थ्यांनी आपली उपस्थिती ठामपणे नोंदवली असून, प्रशासनाने त्यांच्या मागण्यांकडे तातडीने लक्ष द्यावे अशी मागणी केली आहे.
विद्यार्थ्यांच्या प्रमुख मागण्या पुढीलप्रमाणे आहेत – नवीन नियमांमुळे प्रवेश न झालेल्या विद्यार्थ्यांना तात्काळ प्रवेश देणे, फेलोशिप प्रक्रियेला तीन महिन्यांत पूर्ण करणे, शिष्यवृत्ती रकमेची वाढ करणे, तसेच अमृत संशोधन योजनेत पीएचडी विद्यार्थ्यांचा समावेश करणे. या मागण्यांमुळे विद्यार्थ्यांच्या संशोधन कार्याला चालना मिळेल आणि त्यांचा आर्थिक भार कमी होईल असा विद्यार्थी समजावणी करत आहेत.
आंदोलनाच्या तिसऱ्या दिवशी वंचित बहुजन आघाडीचे नेते प्रकाश आंबेडकर हे उपस्थित राहणार आहेत. त्यांच्या उपस्थितीमुळे आंदोलनाला अधिक बळ मिळण्याची अपेक्षा आहे. विद्यार्थ्यांनी सांगितले की, फेलोशिपच्या विलंबामुळे त्यांच्या संशोधन कार्यात अडथळे निर्माण होत आहेत. संशोधनासाठी लागणारे साहित्य, प्रयोगशाळेतील सुविधा आणि संशोधनातील वेळेचा बऱ्याच प्रमाणात वापर होतो; त्यामुळे फेलोशिपसाठी होणाऱ्या विलंबामुळे आर्थिक आणि मानसिक अडचणी वाढल्या आहेत.
विद्यार्थ्यांनी प्रशासनाकडे आग्रह धरला आहे की, तातडीने फेलोशिप वितरणाचे मार्गदर्शन तयार करावे आणि विलंब झालेल्या विद्यार्थ्यांना त्यांची शिष्यवृत्ती लवकरात लवकर द्यावी. याशिवाय, त्यांनी फेलोशिपच्या रकमेची वाढ करण्याचीही मागणी केली आहे, कारण विद्यमान रक्कम संशोधनासाठी आणि दैनंदिन खर्चासाठी अपुरी आहे. अमृत संशोधन योजनेत पीएचडी विद्यार्थ्यांचा समावेश करणे देखील त्यांच्या मागण्यांपैकी एक महत्त्वाचा मुद्दा आहे, ज्यामुळे संशोधनाला अधिक प्रोत्साहन मिळेल.
विद्यार्थ्यांचे म्हणणे आहे की, या आंदोलनाद्वारे ते आपल्या शैक्षणिक हक्कांसाठी आणि आर्थिक स्थैर्यासाठी आवाज उठवत आहेत. प्रशासनाने लवकरात लवकर विद्यार्थ्यांच्या मागण्यांकडे सकारात्मक उत्तर द्यावे, अन्यथा आंदोलन अधिक बळकट होईल असा इशारा विद्यार्थ्यांनी दिला आहे.
या आंदोलनामुळे पुण्यातील शैक्षणिक वातावरणात गंभीर चर्चा सुरू झाली असून, विद्यार्थ्यांचे आर्थिक आणि शैक्षणिक हक्क जपण्याची आवश्यकता अधोरेखित झाली आहे. विद्यार्थी म्हणतात की, फेलोशिपच्या विलंबामुळे संशोधनकार्य, मानसिक स्थैर्य, तसेच दैनंदिन खर्चावर परिणाम होत आहे. त्यामुळे प्रशासन आणि संबंधित यंत्रणांनी तातडीने उपाययोजना करणे अत्यावश्यक आहे.