मुंबईतील मशिदींमध्ये ‘ऑनलाइन अजान’ अॅपचा वापर सुरू; लाऊडस्पीकर बंदीनंतर डिजिटल उपाय
मुंबईतील मशिदींमध्ये ‘ऑनलाइन अजान’ अॅपचा वापर सुरू; लाऊडस्पीकर बंदीनंतर डिजिटल उपाय
लाऊडस्पीकरवर निर्बंध लादल्यानंतर मुंबईतील सहा मशिदींनी ‘ऑनलाइन अजान’ अॅपचा अवलंब केला. अजान थेट मोबाईलवर ऐका, जाणून घ्या हे अॅप कसे कार्य करते.
सायली मेमाणे
पुणे १ जुलै २०२५ : मुंबईतील सहा मशिदींनी लाऊडस्पीकरवरील निर्बंधांनंतर अजानसाठी एक नवा मार्ग स्वीकारला असून त्यांनी ‘ऑनलाइन अजान’ नावाच्या मोबाइल अॅप्लिकेशनवर नोंदणी केली आहे. या अॅपच्या माध्यमातून मुस्लिम समुदाय अजानच्या वेळेस थेट मोबाईलवर अजान ऐकू शकतो. या अॅपचा उद्देश लाऊडस्पीकरशिवाय नमाजासाठी आवाहन पोहचवणे हा असून, विशेषतः रमजान महिन्यासारख्या संवेदनशील काळात उपासकांना घरबसल्या अजान ऐकण्याची सोय उपलब्ध झाली आहे.
या उपक्रमामागे महत्त्वाची भूमिका निभावणाऱ्या माहिम येथील जुमा मशिदीचे मुतवल्ली फहद खलील पठाण यांनी माहिती दिली की, पोलिसांनी लाऊडस्पीकर वापरावर आक्षेप घेतल्यानंतर हे अॅप स्वीकारण्यात आले. जुमा मशिदीने लाऊडस्पीकर तात्पुरते बंद केले असून, या नव्या डिजिटल पर्यायाचा वापर करून अजानची परंपरा सुरु ठेवण्यात आली आहे. हे अॅप विशेषतः ज्येष्ठ नागरिक आणि मशिदीजवळ राहणाऱ्या नागरिकांना फायदा देत आहे.
‘ऑनलाइन अजान’ अॅपचे वैशिष्ट्य म्हणजे अजान दिल्या जाणाऱ्या वेळेस थेट प्रक्षेपणाचा ऑडिओ मोबाईल फोनवर ऐकू येतो. हे अॅप तामिळनाडूच्या तिरुनेलवेली येथील आयटी व्यावसायिकांच्या टीमने तयार केले असून, अँड्रॉइड आणि आयफोन दोन्हीवर उपलब्ध आहे. अॅपमध्ये मशिदीचा पत्ता आणि अजान देणाऱ्या व्यक्तीची अधिकृत माहिती सादर केल्यानंतरच नोंदणी होते.
सध्या मुंबईतील सहा मशिदींनी अॅपवर नोंदणी केली असून, परिसरातील सुमारे ५०० नागरिकांनी देखील अॅपमध्ये स्वतःची नोंद केली आहे. या उपक्रमामुळे अजान थेट मोबाईलवर ऐकण्याची सुविधा मिळत असल्यामुळे उपासकांनी याचे स्वागत केले आहे. त्यांचा असा विश्वास आहे की, संघर्षाऐवजी नावीन्य स्वीकारणे हेच चांगले.
मुंबई उच्च न्यायालयाने लाऊडस्पीकर हटवण्याचा आदेश दिलेला नसला तरी डेसिबल मर्यादा निश्चित केली आहे — दिवसा ५५ आणि रात्री ४५ डेसिबल. या नियमांचे पालन करत मशिदींनी स्वेच्छेने लाऊडस्पीकर बंद करून बॉक्स स्पीकर्सचा वापर सुरु केला आहे.
तामिळनाडूमधील २५० मशिदींनी या अॅपचा अवलंब आधीच केला असून, महाराष्ट्रातही त्याचा प्रसार होतो आहे. काँग्रेसचे मुंबई युनिटचे सरचिटणीस आसिफ फारुकी यांनी या नव्या तंत्रज्ञानाच्या वापराचे स्वागत केले. त्यांनी नमूद केले की, नमाज महत्त्वाचे आहे — लाऊडस्पीकर नव्हे.
दरम्यान, भाजपचे नेते किरीट सोमय्या यांनी मुंबईतील मशिदींमध्ये परवानगीशिवाय वापरल्या जाणाऱ्या लाऊडस्पीकरांवर कारवाई करण्यासाठी मोहिम राबवली होती. त्यांच्या म्हणण्यानुसार १५०० हून अधिक लाऊडस्पीकर काढून टाकण्यात आले आहेत.
