खेडा कापूस केंद्र उघडण्यास विलंब; शेतकरी विक्रीसाठी व्यापाऱ्यांकडे किमान भावात कपाशी विकत
खेडा कापूस केंद्र उघडण्यास विलंब; शेतकरी विक्रीसाठी व्यापाऱ्यांकडे किमान भावात कपाशी विकत
खेडा जिल्ह्यात शेतकरी हजारो क्विंटल कापूस खाजगी व्यापाऱ्यांकडे विकत आहेत, कारण शासनाच्या वतीने कपाशी खरेदी केंद्र अद्याप सुरू झालं नाही. व्यापाऱ्यांकडून सहा हजार ५०० ते ६७०० रुपये क्विंटल भाव मिळत असून, शेतकऱ्यांनी शासनाकडे किमान दहा हजार रुपये भाव देण्याची मागणी केली आहे.
सायली मेमाणे
पुणे १५ ऑक्टोबर २०२५ : खेडा जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांसाठी सध्याची आर्थिक परिस्थिती चिंताजनक ठरली आहे. कपाशीच्या हंगामात लाखो शेतकऱ्यांनी आपल्या पिकांची विक्री करण्यासाठी खेडा कापूस केंद्राची वाट पाहत असताना, शासनाच्या वतीने अद्याप जिल्ह्यात खरेदी केंद्र सुरू झालं नाही. या विलंबामुळे शेतकऱ्यांना खाजगी व्यापाऱ्यांकडे कमी भावात कपाशी विकावी लागत आहे.
सध्या व्यापाऱ्यांकडून कपाशीच्या क्विंटल भावात सहा हजार ५०० ते सहा हजार ७०० रुपये इतकी किंमत मिळत आहे. दिवाळीच्या सणासमयी शेतकऱ्यांच्या आर्थिक गरजा लक्षात घेतल्यास हा भाव त्यांच्या अपेक्षेपेक्षा खूपच कमी आहे. शेतकरी म्हणतात की, “कमी भावात कपाशी विकण्याशिवाय आमच्याकडे दुसरा पर्याय नाही. शासनाने खरेदी केंद्र सुरू केले असते तर आम्हाला किमान दहा हजार रुपये क्विंटल भाव मिळाला असता.”
शेतकऱ्यांच्या मोठ्या संख्येने खाजगी व्यापाऱ्यांकडे कपाशी विकत असल्याने केंद्रावर गर्दी झाली आहे. हजारो क्विंटल कपाशी विक्रीसाठी शेतकऱ्यांनी केंद्राभोवती रांगा लावल्या आहेत. या गर्दीमुळे खरेदी प्रक्रियेत गोंधळही निर्माण झाला असून शेतकऱ्यांचे रागवंट वाढले आहे. अनेक शेतकऱ्यांनी प्रशासनाकडे तातडीने खरेदी केंद्र सुरू करण्याची मागणी केली आहे.
कपाशीच्या या हंगामात शासनाच्या खरेदी केंद्रामुळे शेतकऱ्यांना योग्य भाव मिळणे महत्त्वाचे आहे. खाजगी व्यापाऱ्यांकडे विकल्यास शेतकऱ्यांना कमी नफा मिळतो आणि आर्थिक ताण वाढतो. शेतकरी संघटनांनी शेतकऱ्यांच्या हितासाठी तातडीने राज्य सरकारकडून किमान दहा हजार रुपये प्रति क्विंटल भाव मिळावा, अशी मागणी केली आहे.
यावेळी शेतकऱ्यांमध्ये नाराजीची लाट आहे. त्यांनी सांगितले की, “सरकारने वेळेत खरेदी केंद्र सुरू केले असते तर आमच्या कपाशीचा योग्य भाव मिळाला असता. व्यापाऱ्यांकडे कमी भावात कपाशी विकल्यामुळे आमची आर्थिक परिस्थिती अजून बिकट झाली आहे.” अनेक शेतकऱ्यांना दिवाळीच्या सणासमयी कर्जफेडी आणि कुटुंबासाठी खर्च करणे कठीण जात आहे.
विशेष म्हणजे, खेडा जिल्हा कपाशी उत्पादनासाठी महत्त्वाचा आहे. या जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांचे मुख्य उत्पन्न कापूस पिकावर अवलंबून आहे. त्यामुळे शासनाच्या नियोजनाचा विलंब शेतकऱ्यांच्या आयुष्यावर थेट परिणाम करत आहे. स्थानिक शेतकरी संघटना आणि व्यापारी गट यांच्यामध्ये या हंगामात संवाद सुरू असल्याचेही सांगितले जात आहे.
शेतकऱ्यांच्या सुरक्षित आणि न्याय्य व्यवहारासाठी शासनाने तातडीने खरेदी केंद्र सुरू करावे आणि शेतकऱ्यांना किमान अपेक्षित भाव मिळावा, ही मागणी जिल्ह्यात जोर धरत आहे. शेतकऱ्यांच्या आर्थिक सुरक्षेसाठी आणि हंगामी पिकांचा योग्य दर मिळवून देण्यासाठी शासनाची तत्परता आवश्यक आहे.
