NCMC Card Protest: एसटी सवलतीसाठी कार्डची सक्ती दोडामार्गात सर्वपक्षीय पदाधिकारी आक्रमक

महिलांच्या 50 टक्के एसटी प्रवास सवलतीसाठी NCMC कार्ड अनिवार्य केल्याच्या निर्णयाला दोडामार्गात विरोध होत असून सर्वपक्षीय पदाधिकारी आक्रमक झाले आहेत.

पुणे 02 ऑगस्ट 2026 : महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाच्या बसमधून महिलांना मिळणाऱ्या 50 टक्के प्रवास सवलतीसाठी नॅशनल कॉमन मोबिलिटी कार्ड म्हणजेच NCMC स्मार्ट कार्ड अनिवार्य करण्याच्या निर्णयाविरोधात सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील दोडामार्ग येथे सर्वपक्षीय पदाधिकारी आक्रमक झाले आहेत. ग्रामीण भागातील प्रवाशांना कार्ड मिळवताना येणाऱ्या अडचणी आणि नवीन डिजिटल पद्धतीची पुरेशी माहिती उपलब्ध नसल्याचा मुद्दा उपस्थित करत हा निर्णय मागे घेण्याची किंवा त्याच्या अंमलबजावणीला मुदतवाढ देण्याची मागणी केली जात आहे.

परिवहन मंत्री आणि एसटी महामंडळाचे अध्यक्ष प्रताप सरनाईक यांनी सवलतीच्या दरात प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांसाठी NCMC स्मार्ट कार्ड लागू करण्याची घोषणा केली होती. महिलांसह 65 ते 75 वर्षे वयोगटातील ज्येष्ठ नागरिकांना 50 टक्के सवलत मिळवण्यासाठी कार्ड आवश्यक करण्यात आले आहे. 75 वर्षांवरील ज्येष्ठ नागरिकांना एसटी बसमधून मोफत प्रवासाची सुविधा आहे. सवलतींची पारदर्शक नोंद, पात्र प्रवाशांची पडताळणी आणि रोखरहित व्यवहारांना प्रोत्साहन देण्यासाठी ही प्रणाली लागू करण्यात आल्याचे महामंडळाकडून सांगण्यात आले आहे.

NCMC कार्डची सक्ती सुरुवातीला 1 ऑगस्ट 2026 पासून लागू केली जाणार होती. मात्र, अनेक महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांना कार्ड मिळाले नसल्याने तसेच नोंदणी प्रक्रियेतील अडचणी लक्षात घेऊन त्याची मुदत 1 सप्टेंबरपर्यंत वाढवण्यात आली. सुधारित निर्णयानुसार 1 सप्टेंबर 2026 पासून एसटी बसमधील प्रवास सवलत NCMC कार्डच्या माध्यमातून देण्याची अंमलबजावणी सुरू करण्यात आली आहे.

या निर्णयाला दोडामार्गमध्ये विविध राजकीय पक्षांच्या पदाधिकाऱ्यांनी विरोध दर्शवला आहे. शिवसेना उद्धव बाळासाहेब ठाकरे पक्षाचे माजी जिल्हाप्रमुख बाबुराव धुरी यांनी कार्डच्या सक्तीवरून राज्य सरकारवर टीका केली. ग्रामीण आणि दुर्गम भागातील महिला, ज्येष्ठ नागरिक तसेच तांत्रिक साधनांची मर्यादित माहिती असलेल्या प्रवाशांसाठी ही प्रक्रिया गैरसोयीची ठरू शकते, अशी भूमिका विरोधकांकडून मांडण्यात येत आहे. कार्ड न मिळाल्यामुळे पात्र लाभार्थ्यांची प्रवास सवलत थांबवू नये, अशी मागणीही करण्यात आली आहे.

NCMC कार्डसाठी नोंदणी शुल्क, आवश्यक कागदपत्रे, कार्ड मिळण्यासाठी लागणारा कालावधी आणि कार्डमध्ये किमान रक्कम ठेवण्याची अट यावरून यापूर्वीही राज्याच्या विविध भागांतून नाराजी व्यक्त झाली होती. उपलब्ध माहितीनुसार नवीन कार्डसाठी 199 रुपये शुल्क आकारले जाते. जुने स्मार्ट कार्ड जमा करणाऱ्यांसाठी 149 रुपये शुल्क निश्चित करण्यात आले असून कार्डच्या वॉलेटमध्ये किमान 100 रुपये शिल्लक ठेवण्याची तरतूद आहे. सवलतीचा लाभ घेताना आवश्यक रक्कम कार्डमध्ये उपलब्ध असणे गरजेचे आहे.

एसटी महामंडळाच्या म्हणण्यानुसार NCMC प्रणालीमुळे प्रत्येक सवलतीच्या प्रवासाची डिजिटल नोंद होईल. त्यामुळे सवलतीच्या योजनांमधील गैरवापर रोखणे, शासनाकडून मिळणाऱ्या प्रतिपूर्तीचा पारदर्शक हिशेब ठेवणे आणि तिकीट व्यवहार सुलभ करणे शक्य होणार आहे. कार्डचा वापर एसटीच्या तिकीट व्यवहाराबरोबरच इतर सुसंगत सार्वजनिक वाहतूक सेवांमध्येही करता येण्याची शक्यता असल्याने भविष्यात प्रवाशांसाठी एकत्रित डिजिटल पर्याय उपलब्ध होऊ शकतो.

मात्र, अशा सुविधेची सक्ती करण्यापूर्वी प्रत्येक तालुका आणि ग्रामीण भागात पुरेशी कार्ड नोंदणी केंद्रे, प्रशिक्षित कर्मचारी आणि तांत्रिक मदत उपलब्ध असणे आवश्यक असल्याचे विरोधकांचे म्हणणे आहे. कार्डसाठी अर्ज केलेला असतानाही ते मिळाले नसल्यास प्रवाशांना जुन्या ओळखपत्रांच्या आधारे तात्पुरती सवलत देण्याची मागणीही पुढे येऊ शकते.

दोडामार्गातील सर्वपक्षीय विरोधानंतर परिवहन विभाग किंवा एसटी महामंडळ या मागण्यांवर कोणती भूमिका घेते, याकडे प्रवाशांचे लक्ष लागले आहे. डिजिटल प्रणालीमुळे पारदर्शकता वाढण्याची अपेक्षा असली, तरी पात्र महिला आणि ज्येष्ठ नागरिक सवलतीपासून वंचित राहणार नाहीत, याची जबाबदारी प्रशासनाला घ्यावी लागणार आहे.

Also Read: Pune’s Latest Information
Instagram – https://www.instagram.com/newsdotz/
YouTube – https://www.youtube.com/@NewsDotz
Facebook – https://www.facebook.com/NewsDotz/

Twitter – https://x.com/NewsDotz

Also Read: Pune’s Latest Information

FacebookWhatsAppXTelegramThreadsLinkedInGmailShare

About The Author

Sayali Memane

Sayali Memane is a Pune-based journalist at NewsDotz, covering Maharashtra news, current affairs, and trending updates. She focuses on clear, factual, and fast digital reporting, delivering reliable news content tailored for modern audiences across platforms.

See author's posts